Ubat Sakit Tekak: Jenis, Kegunaan dan Cara Memilih yang Selamat

Sakit tekak boleh menyebabkan rasa pedih, kering, gatal atau sakit ketika menelan. Dalam keadaan tertentu, rasa sakit boleh menjadi cukup kuat sehingga mengganggu makan, minum, bercakap dan tidur.

Apabila sakit tekak berlaku, ramai orang terus mencari lozeng, semburan tekak, ubat kumur atau antibiotik. Namun, tidak semua ubat sakit tekak mempunyai fungsi yang sama. Sesetengah ubat hanya mengurangkan kesakitan buat sementara waktu, manakala rawatan lain hanya sesuai apabila punca tertentu telah dikenal pasti.

Kebanyakan sakit tekak berpunca daripada jangkitan virus seperti selesema dan lazimnya bertambah baik dengan sendiri dalam masa kira-kira seminggu. Antibiotik biasanya tidak diperlukan kecuali terdapat jangkitan bakteria tertentu yang disahkan atau sangat disyaki oleh doktor.

Apakah yang Dimaksudkan dengan Sakit Tekak?

Sakit tekak ialah rasa sakit, pedih, gatal atau tidak selesa pada bahagian belakang mulut dan tekak. Dalam istilah perubatan, keradangan pada farinks dikenali sebagai faringitis, manakala keradangan tonsil dipanggil tonsilitis.

Kedua-duanya boleh menyebabkan simptom yang hampir sama, termasuk:

• Sakit ketika menelan
• Tekak terasa kering atau kasar
• Kemerahan pada bahagian belakang tekak
• Tonsil membengkak
• Suara serak
• Nafas berbau
• Batuk ringan
• Demam
• Kelenjar pada leher membengkak
• Kurang selera makan

Sakit tekak ialah simptom, bukannya diagnosis khusus. Pemilihan ubat yang selamat perlu mengambil kira puncanya, umur pengguna, tahap kesakitan, penyakit sedia ada serta ubat lain yang sedang diambil.

Apakah Punca Sakit Tekak?

1. Jangkitan virus

Virus merupakan punca paling biasa bagi sakit tekak. Antara jangkitan yang boleh menyebabkan simptom ini ialah:

• Selesema biasa
• Influenza
• COVID 19
• Laringitis
• Jangkitan mononukleosis
• Jangkitan virus pernafasan lain

Sakit tekak akibat virus sering hadir bersama simptom lain seperti:

• Batuk
• Hidung berair atau tersumbat
• Bersin
• Suara serak
• Mata merah
• Sakit badan
• Keletihan

Dalam kebanyakan keadaan, antibiotik tidak berkesan terhadap jangkitan virus.

2. Jangkitan bakteria

Punca bakteria yang paling dikenali ialah jangkitan Streptococcus pyogenes atau streptokokus kumpulan A, yang boleh menyebabkan radang tekak streptokokus.

Ciri yang mungkin meningkatkan kemungkinan jangkitan streptokokus termasuk:

• Sakit tekak yang bermula secara tiba-tiba
• Demam
• Sakit ketika menelan
• Tonsil merah atau membengkak
• Tompok atau lapisan putih pada tonsil
• Kelenjar leher bahagian hadapan yang sakit
• Tiada batuk atau hidung berair

Walau bagaimanapun, rupa tekak sahaja tidak sentiasa boleh membezakan jangkitan virus daripada jangkitan streptokokus. Jika tiada simptom virus yang jelas, doktor mungkin menggunakan ujian antigen pantas atau kultur tekak untuk mengesahkan diagnosis.

3. Alahan dan hingus di belakang tekak

Alahan terhadap debu, hama, kulat atau debunga boleh menyebabkan penghasilan hingus yang berlebihan. Hingus yang mengalir ke belakang tekak boleh mencetuskan:

• Tekak gatal
• Batuk berulang
• Rasa perlu membersihkan tekak
• Hidung tersumbat
• Bersin
• Mata gatal atau berair

Dalam keadaan ini, ubat tahan sakit atau lozeng mungkin melegakan simptom sementara, tetapi rawatan alahan mungkin lebih penting.

4. Refluks asid

Asid atau kandungan perut yang naik ke esofagus dan tekak boleh menyebabkan kerengsaan. Sakit tekak berkaitan refluks sering lebih ketara pada waktu pagi atau selepas berbaring.

Simptom lain mungkin termasuk:

• Pedih ulu hati
• Rasa masam atau pahit di mulut
• Suara serak
• Batuk waktu malam
• Rasa seperti ada sesuatu tersekat di tekak
• Kerap membersihkan tekak

5. Asap dan bahan perengsa

Asap rokok, vape, jerebu, habuk, bahan kimia serta udara yang terlalu kering boleh merengsakan permukaan tekak.

Sakit tekak juga boleh berlaku selepas:

• Bercakap atau menjerit terlalu lama
• Tidur dengan mulut terbuka
• Berdengkur
• Bernafas melalui mulut akibat hidung tersumbat
• Mengalami kecederaan kecil akibat makanan keras atau tajam

Adakah Semua Sakit Tekak Memerlukan Ubat?

Tidak semestinya. Sakit tekak yang ringan mungkin dapat dikawal dengan rehat, air yang mencukupi dan penjagaan kendiri.

Ubat boleh dipertimbangkan apabila simptom:

• Mengganggu pengambilan makanan atau minuman
• Menyebabkan demam dan ketidakselesaan
• Mengganggu tidur
• Menyukarkan percakapan
• Menjejaskan aktiviti harian

Walau bagaimanapun, memilih ubat tanpa memahami kandungan produk boleh menyebabkan pengambilan bahan aktif yang bertindih. Sebagai contoh, sesetengah produk selesema gabungan turut mengandungi paracetamol. Mengambilnya bersama tablet paracetamol lain boleh menyebabkan dos berlebihan tanpa disedari.

Jenis Ubat Sakit Tekak dan Kegunaannya

1. Paracetamol

Paracetamol ialah ubat tahan sakit dan penurun demam. Ia boleh digunakan untuk mengurangkan:

• Sakit tekak
• Demam
• Sakit kepala
• Sakit badan akibat selesema atau jangkitan virus

Paracetamol tidak merawat jangkitan atau keradangan secara langsung. Namun, pengurangan kesakitan boleh membantu pesakit menelan air dan makanan dengan lebih selesa.

Cara menggunakan paracetamol dengan selamat

• Ikut arahan pada label atau preskripsi.
• Jangan mengambil lebih daripada dos yang dinyatakan.
• Semak sama ada ubat selesema, batuk atau sakit kepala lain turut mengandungi paracetamol.
• Gunakan formulasi kanak-kanak yang sesuai.
• Gunakan alat penyukat yang dibekalkan untuk ubat cecair.
• Dapatkan nasihat profesional jika mempunyai penyakit hati, berat badan sangat rendah atau mengambil alkohol secara berlebihan.

Pengambilan paracetamol melebihi had boleh menyebabkan kerosakan hati yang serius. FDA menasihatkan pengguna supaya tidak mengambil lebih daripada satu produk yang mengandungi paracetamol pada masa yang sama.

2. Ibuprofen

Ibuprofen ialah ubat anti-radang bukan steroid atau NSAID. Ia boleh membantu mengurangkan:

• Kesakitan
• Demam
• Bengkak
• Keradangan

Ibuprofen mungkin berguna apabila sakit tekak disertai keradangan yang ketara. Namun, ia bukan pilihan yang sesuai untuk semua orang.

Siapa yang perlu berhati-hati?

Berbincang dengan doktor atau ahli farmasi sebelum mengambil ibuprofen jika anda:

• Pernah mengalami ulser atau pendarahan perut
• Mempunyai penyakit buah pinggang
• Mempunyai penyakit hati atau jantung
• Pernah mengalami strok
• Mengalami gangguan pembekuan darah
• Mengambil ubat pencair darah
• Mengambil steroid atau ubat tekanan darah tertentu
• Pernah mengalami alahan terhadap aspirin atau NSAID
• Menghidap asma yang bertambah teruk selepas mengambil NSAID
• Sedang mengalami dehidrasi
• Sedang hamil atau merancang kehamilan

Ibuprofen boleh menyebabkan sakit perut, loya, cirit-birit dan pening. Dalam kes tertentu, ia boleh meningkatkan risiko pendarahan perut atau masalah buah pinggang. Gunakan jumlah paling rendah yang berkesan untuk tempoh paling singkat dan jangan menggabungkannya dengan NSAID lain seperti naproxen tanpa nasihat profesional.

3. Lozeng sakit tekak

Lozeng ialah tablet atau gula-gula berubat yang dibiarkan larut perlahan-lahan di dalam mulut. Tindakan menghisap lozeng juga merangsang penghasilan air liur, sekali gus membantu melembapkan tekak.

Bergantung pada produk, lozeng mungkin mengandungi:

• Anestetik setempat untuk mengurangkan rasa sakit
• Bahan antiseptik
• Bahan anti-radang
• Mentol atau bahan yang memberi rasa sejuk
• Bahan pelembap tekak

Lozeng berubat boleh memberikan kelegaan sementara, tetapi kesannya biasanya sederhana dan tidak semestinya mempercepatkan pemulihan.

Perkara yang perlu diperiksa

• Had umur pada label
• Kandungan gula
• Bahan yang boleh menyebabkan alahan
• Kekerapan maksimum penggunaan
• Amaran untuk kehamilan atau penyakit tertentu

Lozeng dan gula-gula keras tidak sesuai untuk bayi atau kanak-kanak kecil kerana risiko tercekik. Sesetengah lozeng antiseptik juga hanya sesuai untuk kanak-kanak pada umur tertentu. Sebagai contoh, produk tekak yang mengandungi chlorhexidine mungkin mempunyai had umur 12 tahun atau lebih, bergantung pada formulasi.

4. Semburan tekak

Semburan tekak dihantar terus ke kawasan yang sakit. Kandungannya mungkin termasuk:

• Anestetik setempat
• Bahan anti-radang
• Bahan antiseptik

Kelebihan semburan ialah bahan aktif boleh disasarkan pada kawasan tertentu. Namun, semburan yang tidak sampai ke bahagian tekak yang sakit mungkin kurang membantu.

NHS menyatakan bahawa semburan anestetik boleh digunakan untuk melegakan ketidakselesaan, tetapi bukti keberkesanannya apabila digunakan secara bersendirian masih terhad.

Semburan juga boleh menyebabkan:

• Rasa kebas
• Pedih atau menyengat
• Rasa tidak menyenangkan di dalam mulut
• Batuk seketika
• Reaksi alahan yang jarang berlaku

Jangan menyembur lebih kerap daripada arahan pada label. Kebas yang berlebihan boleh mengganggu keupayaan menelan dengan selamat.

5. Benzydamine

Benzydamine ialah ubat anti-radang setempat yang digunakan dalam sesetengah semburan, lozeng atau ubat kumur untuk sakit mulut dan tekak.

Ia boleh membantu mengurangkan:

• Kesakitan
• Keradangan setempat
• Ketidakselesaan ketika menelan

Kesan kelegaan mungkin bermula dalam beberapa minit dan bertahan selama beberapa jam bagi sesetengah pengguna. Namun, ia biasanya digunakan untuk tempoh yang singkat sahaja.

Kesan sampingan yang boleh berlaku termasuk:

• Rasa menyengat
• Kebas pada mulut atau tekak
• Mulut kering
• Reaksi alahan

Beritahu ahli farmasi jika anda mempunyai asma atau pernah mengalami alahan terhadap aspirin, ibuprofen atau NSAID lain sebelum menggunakan benzydamine.

6. Ubat kumur atau gargel berubat

Sesetengah ubat kumur mengandungi bahan antiseptik, anestetik atau anti-radang.

Ubat ini mungkin membantu apabila sakit tertumpu pada:

• Tekak
• Gusi
• Ulser mulut
• Bahagian dalam pipi

Pengguna perlu membaca arahan dengan teliti kerana kebanyakan ubat kumur berubat perlu diludah dan tidak boleh ditelan.

Ia kurang sesuai untuk:

• Kanak-kanak yang belum boleh berkumur
• Individu yang mudah tersedak
• Pesakit yang sukar mengawal proses menelan

Ubat kumur tidak boleh dianggap sebagai pengganti antibiotik jika jangkitan bakteria telah disahkan dan memerlukan rawatan khusus.

7. Antihistamin

Antihistamin bukan ubat utama untuk sakit tekak akibat jangkitan. Namun, ia mungkin membantu jika sakit tekak berkaitan dengan alahan atau hingus yang mengalir ke belakang tekak.

Antihistamin boleh mengurangkan:

• Bersin
• Hidung berair
• Mata gatal
• Penghasilan hingus
• Kerengsaan tekak akibat alahan

Sesetengah antihistamin menyebabkan mengantuk, mulut kering dan tekak kering. Keadaan ini kadangkala boleh membuatkan tekak terasa lebih tidak selesa.

Berhati-hati jika anda:

• Memandu atau mengendalikan mesin
• Mengambil ubat tidur atau sedatif
• Mengambil alkohol
• Mempunyai glaukoma
• Mempunyai masalah prostat
• Berusia lanjut dan mudah mengalami kekeliruan atau jatuh

8. Dekongestan

Dekongestan membantu mengurangkan kesesakan hidung. Ia tidak merawat sakit tekak secara langsung, tetapi mungkin membantu apabila hidung tersumbat menyebabkan seseorang bernafas melalui mulut.

Dekongestan oral atau semburan hidung mungkin tidak sesuai untuk individu yang mempunyai:

• Tekanan darah tinggi tidak terkawal
• Penyakit jantung
• Hipertiroidisme
• Glaukoma
• Masalah prostat
• Interaksi dengan ubat tertentu

Semburan dekongestan hidung juga tidak boleh digunakan terlalu lama kerana boleh menyebabkan kesesakan berulang apabila ubat dihentikan.

9. Ubat untuk refluks asid

Jika sakit tekak berpunca daripada refluks, lozeng atau semburan hanya memberikan kelegaan sementara.

Rawatan mungkin melibatkan:

• Mengelakkan makan terlalu hampir dengan waktu tidur
• Mengurangkan makanan yang mencetuskan simptom
• Mengawal berat badan jika berkaitan
• Meninggikan bahagian kepala ketika tidur
• Ubat antasid atau ubat pengurang asid apabila sesuai

Sakit tekak yang berulang pada waktu pagi, suara serak berpanjangan atau rasa masam di mulut patut dinilai oleh doktor, terutamanya jika tidak pulih dengan penjagaan biasa.

10. Antibiotik

Antibiotik tidak patut dianggap sebagai ubat sakit tekak biasa.

Kementerian Kesihatan Malaysia menegaskan bahawa kebanyakan jangkitan biasa seperti selesema dan sakit tekak disebabkan oleh virus dan tidak memerlukan antibiotik. Penggunaan antibiotik yang tidak sesuai menyumbang kepada kerintangan antimikrob.

Bilakah antibiotik mungkin diperlukan?

Antibiotik boleh diberikan apabila doktor mengesahkan atau sangat mengesyaki jangkitan bakteria seperti:

• Radang tekak streptokokus
• Abses berhampiran tonsil
• Jangkitan bakteria lain yang melibatkan tekak atau leher

Bagi radang tekak streptokokus yang disahkan, antibiotik boleh:

• Memendekkan tempoh simptom
• Mengurangkan penularan
• Mengurangkan risiko komplikasi tertentu

Namun, pesakit dengan simptom virus yang jelas biasanya tidak memerlukan ujian streptokokus atau antibiotik.

Mengapa tidak boleh mengambil antibiotik sendiri?

Pengambilan antibiotik tanpa keperluan boleh menyebabkan:

• Loya
• Cirit-birit
• Ruam
• Alahan serius
• Gangguan bakteria normal badan
• Jangkitan kulat
• Kerintangan antibiotik
• Kelewatan mengenal pasti diagnosis sebenar

Jangan gunakan antibiotik baki rawatan lama, membeli antibiotik tanpa penilaian atau berkongsi antibiotik dengan orang lain.

Jadual Perbandingan Ubat Sakit Tekak

Cara Memilih Ubat Sakit Tekak yang Selamat

Langkah 1: Kenal pasti simptom utama

Tentukan masalah yang paling mengganggu:

• Kesakitan sahaja
• Demam dan sakit badan
• Hidung berair atau tersumbat
• Bersin dan gatal
• Batuk
• Pedih ulu hati
• Suara serak
• Kesukaran menelan

Ubat perlu dipilih berdasarkan simptom, bukan berdasarkan iklan atau dakwaan bahawa sesuatu produk ialah “ubat sakit tekak paling kuat”.

Langkah 2: Semak umur pengguna

Kanak-kanak bukan orang dewasa bersaiz kecil. Dos dan bentuk ubat perlu disesuaikan mengikut umur, berat badan serta kebolehan menelan.

Jangan:

• Memberikan lozeng kepada kanak-kanak kecil
• Membahagikan tablet dewasa secara agak-agak
• Menggunakan sudu makan biasa untuk menyukat ubat
• Memberikan ubat batuk dan selesema gabungan tanpa memeriksa had umur
• Memberikan aspirin kepada kanak-kanak atau remaja tanpa arahan doktor

Aspirin tidak patut diberikan kepada kanak-kanak di bawah 16 tahun kerana terdapat risiko keadaan serius yang dikenali sebagai sindrom Reye.

Langkah 3: Semak penyakit sedia ada

Beritahu ahli farmasi jika anda mempunyai:

• Penyakit hati
• Penyakit buah pinggang
• Asma
• Ulser perut
• Hipertensi
• Penyakit jantung
• Diabetes
• Glaukoma
• Gangguan pembekuan darah
• Masalah prostat
• Sistem imun yang lemah

Maklumat ini boleh mengubah pilihan ubat yang sesuai.

Langkah 4: Semak ubat lain

Periksa kemungkinan interaksi jika anda mengambil:

• Ubat pencair darah
• Ubat tekanan darah
• Steroid
• Antidepresan
• Ubat tidur
• Ubat alahan
• Ubat selesema gabungan
• Produk herba atau suplemen

Bawa senarai atau gambar ubat yang sedang digunakan apabila mendapatkan nasihat ahli farmasi.

Langkah 5: Baca bahan aktif

Jangan hanya melihat nama jenama atau gambar pada kotak.

Semak:

1. Nama bahan aktif
2. Kekuatan ubat
3. Dos dan kekerapan
4. Had umur
5. Tempoh maksimum penggunaan
6. Amaran kehamilan
7. Keadaan yang tidak sesuai
8. Bahan aktif dalam ubat lain yang sedang diambil

Langkah 6: Gunakan untuk tempoh yang sesuai

Ubat simptom biasanya digunakan dalam tempoh singkat. Jika sakit tekak tidak bertambah baik selepas kira-kira seminggu, kerap berulang atau semakin teruk, dapatkan pemeriksaan.

Ubat Sakit Tekak untuk Kanak-Kanak

Rawatan kanak-kanak perlu lebih berhati-hati kerana:

• Dos bergantung pada umur atau berat badan
• Sesetengah ubat tidak diluluskan untuk umur tertentu
• Kanak-kanak kecil lebih berisiko tercekik
• Dehidrasi boleh berlaku dengan lebih cepat
• Mereka mungkin tidak dapat menerangkan tahap kesakitan

Paracetamol atau ibuprofen kanak-kanak boleh dipertimbangkan untuk kesakitan dan demam apabila sesuai, tetapi arahan label perlu dipatuhi dengan tepat.

FDA tidak mengesyorkan ubat batuk dan selesema tanpa preskripsi untuk kanak-kanak berumur bawah dua tahun kerana risiko kesan sampingan serius. Banyak pengeluar turut meletakkan arahan supaya produk tertentu tidak digunakan bagi kanak-kanak bawah empat tahun.

Bawa anak berjumpa doktor jika:

• Anak enggan minum
• Air kencing semakin sedikit
• Anak sangat lemah
• Demam tinggi atau berpanjangan
• Mengalami ruam
• Leher membengkak
• Sakit tekak semakin teruk
• Simptom tidak bertambah baik
• Anak sukar bernafas atau menelan

Ubat Sakit Tekak Semasa Hamil

Tidak semua ubat tanpa preskripsi selamat untuk ibu hamil. Kesesuaian ubat boleh berubah mengikut usia kandungan, dos, tempoh penggunaan dan keadaan kesihatan ibu.

Paracetamol lazimnya menjadi pilihan ubat tahan sakit yang lebih sesuai ketika hamil apabila digunakan mengikut arahan. Ibuprofen dan NSAID lain pula perlu dielakkan kecuali disarankan oleh doktor atau ahli farmasi.

Sebelum menggunakan lozeng, semburan atau ubat kombinasi:

• Semak semua bahan aktif.
• Elakkan menganggap produk herba sentiasa selamat.
• Gunakan dos paling rendah yang berkesan untuk tempoh singkat apabila dibenarkan.
• Dapatkan nasihat jika mengalami penyakit kronik atau mengambil ubat lain.

Ubat Sakit Tekak Ketika Menyusukan Bayi

Banyak ubat boleh digunakan ketika menyusukan bayi, tetapi kesesuaiannya bergantung pada bahan aktif dan keadaan bayi.

Beritahu ahli farmasi jika:

• Bayi lahir pramatang
• Bayi masih baru lahir
• Bayi mempunyai penyakit hati atau buah pinggang
• Ibu mengambil beberapa jenis ubat
• Ubat menyebabkan ibu terlalu mengantuk

Elakkan mengambil ubat kombinasi yang tidak diperlukan. Pilih produk dengan bilangan bahan aktif yang paling sedikit untuk merawat simptom sebenar.

Ubat Sakit Tekak untuk Warga Emas

Warga emas lebih mudah mengalami kesan sampingan kerana perubahan fungsi buah pinggang, hati dan interaksi antara ubat.

Perhatian khusus perlu diberikan kepada:

• NSAID yang boleh meningkatkan risiko pendarahan perut atau masalah buah pinggang
• Antihistamin yang menyebabkan mengantuk atau kekeliruan
• Dekongestan yang mempengaruhi tekanan darah
• Produk bergula bagi pesakit diabetes
• Ubat yang menyebabkan mulut semakin kering

Ahli farmasi perlu mengetahui semua ubat preskripsi, ubat tanpa preskripsi dan suplemen yang digunakan.

Rawatan Sakit Tekak di Rumah

Minum air secukupnya

Air membantu mengekalkan kelembapan tekak dan mencegah dehidrasi. Minuman boleh diambil pada suhu yang paling selesa, tetapi elakkan minuman yang terlalu panas kerana boleh menambahkan iritasi.

Berkumur dengan air garam

Orang dewasa dan kanak-kanak lebih besar yang boleh berkumur dengan selamat boleh mencuba air garam suam.

Cara umum:

1. Larutkan kira-kira setengah sudu teh garam dalam segelas air suam.
2. Berkumur selama beberapa saat.
3. Ludah keluar.
4. Jangan telan air garam.

Kaedah ini tidak sesuai untuk kanak-kanak kecil.

Pilih makanan lembut

Antara makanan yang lebih mudah ditelan ialah:

• Bubur
• Sup yang tidak terlalu panas
• Yogurt
• Telur lembut
• Buah yang lembut
• Ais krim atau makanan sejuk dalam jumlah sederhana

Makanan pedas, terlalu masam atau rangup mungkin menambahkan ketidakselesaan.

Elakkan rokok dan vape

Asap rokok dan aerosol vape boleh merengsakan tekak serta melambatkan pemulihan. Elakkan juga pendedahan kepada asap rokok orang lain.

Rehatkan suara

Kurangkan menjerit, bercakap terlalu lama atau berbisik secara berlebihan. Berbisik juga boleh memberikan tekanan kepada pita suara.

Gunakan pelembap udara dengan betul

Pelembap udara mungkin membantu jika udara sangat kering. Namun, alat perlu dibersihkan dengan kerap bagi mengelakkan pertumbuhan kulat dan bakteria.

Petua Sakit Tekak: Mana yang Boleh Dicuba?

Madu

Madu boleh memberikan rasa lega pada tekak dan mungkin membantu mengurangkan batuk bagi sesetengah individu.

Namun:

• Jangan berikan madu kepada bayi berumur bawah 12 bulan kerana risiko botulisme bayi.
• Pesakit diabetes perlu mengambil kira kandungan gula.
• Madu bukan pengganti antibiotik atau rawatan kecemasan.

Lemon dan halia

Minuman lemon atau halia boleh diminum jika memberikan keselesaan. Namun, ia tidak terbukti menghapuskan jangkitan tekak.

Lemon yang berasid mungkin memburukkan simptom bagi individu yang mengalami refluks atau tekak yang sangat sensitif.

Ais dan minuman sejuk

Ais, minuman sejuk atau makanan sejuk boleh memberikan kesan kebas sementara. Tiada keperluan untuk memaksa minuman panas jika minuman sejuk terasa lebih selesa.

Produk herba

Istilah “semula jadi” tidak bermaksud bebas risiko. Produk herba boleh:

• Menyebabkan alahan
• Berinteraksi dengan ubat
• Mengandungi jumlah bahan aktif yang tidak seragam
• Tidak sesuai ketika hamil
• Tercemar dengan bahan lain

Jangan menggantikan penilaian doktor dengan produk herba apabila terdapat tanda bahaya.

Kesilapan Biasa Ketika Merawat Sakit Tekak

1. Mengambil antibiotik tanpa pemeriksaan.
2. Menggunakan baki antibiotik lama.
3. Mengambil dua produk yang mengandungi paracetamol.
4. Mengambil ibuprofen walaupun mempunyai ulser atau penyakit buah pinggang.
5. Memberikan lozeng kepada kanak-kanak kecil.
6. Mengambil ubat dewasa dan menganggarkan dos kanak-kanak.
7. Menggunakan semburan tekak terlalu kerap.
8. Menganggap tompok putih pada tonsil pasti memerlukan antibiotik.
9. Terus merokok atau vape ketika tekak meradang.
10. Menunggu terlalu lama walaupun sukar bernafas atau menelan.

Berapa Lama Sakit Tekak Biasanya Pulih?

Kebanyakan sakit tekak akut bertambah baik dalam tempoh kira-kira seminggu, sama ada berpunca daripada virus atau sesetengah jangkitan bakteria yang tidak rumit.

Tempoh pemulihan boleh menjadi lebih panjang jika berpunca daripada:

• Laringitis
• Mononukleosis
• Refluks
• Alahan yang tidak terkawal
• Pendedahan berterusan kepada asap
• Jangkitan atau komplikasi tertentu

Dapatkan pemeriksaan jika simptom tidak bertambah baik selepas seminggu, kerap berulang atau disertai ketulan pada leher, ulser mulut berpanjangan, penurunan berat badan atau suara serak yang tidak pulih.

Bila Perlu Jumpa Doktor?

Dapatkan penilaian doktor jika anda atau anak mengalami:

• Demam tinggi atau menggigil
• Sakit tekak yang semakin teruk
• Simptom berlarutan melebihi kira-kira seminggu
• Sakit tekak yang kerap berulang
• Ruam
• Tonsil sangat membengkak
• Bengkak atau ketulan pada leher
• Sakit sebelah tekak yang sangat kuat
• Mulut sukar dibuka
• Suara berubah secara ketara
• Tanda dehidrasi
• Sistem imun yang lemah
• Penyakit kronik yang tidak terkawal

Tanda Bahaya yang Memerlukan Rawatan Kecemasan

Pergi ke jabatan kecemasan atau hubungi perkhidmatan kecemasan sekiranya terdapat:

• Kesukaran bernafas
• Tidak mampu menelan air
• Air liur meleleh kerana tidak boleh menelan
• Bunyi nyaring ketika menarik nafas
• Bibir atau muka kelihatan kebiruan
• Bengkak leher yang cepat membesar
• Simptom menjadi teruk dengan cepat
• Sangat lemah, keliru atau sukar dikejutkan
• Bengkak muka atau lidah selepas mengambil ubat

Kesukaran bernafas, ketidakupayaan menelan, air liur meleleh dan bunyi pernafasan nyaring boleh menandakan saluran pernafasan terjejas dan memerlukan penilaian segera.

Cara Mencegah Sakit Tekak

Risiko jangkitan dan iritasi tekak boleh dikurangkan dengan:

• Membasuh tangan dengan betul
• Menutup mulut ketika batuk atau bersin
• Tidak berkongsi cawan, botol atau peralatan makan
• Membersihkan permukaan yang kerap disentuh
• Mengelakkan sentuhan rapat ketika demam
• Mengelakkan rokok dan vape
• Mengurus alahan
• Mengawal refluks
• Mendapatkan vaksinasi yang berkaitan mengikut nasihat kesihatan
• Minum air yang mencukupi

Ringkasan Cara Memilih Ubat Sakit Tekak

1. Kenal pasti simptom utama.
2. Pertimbangkan kemungkinan punca.
3. Semak umur dan berat badan pengguna.
4. Semak kehamilan, penyusuan dan penyakit sedia ada.
5. Baca bahan aktif pada label.
6. Elakkan bahan aktif yang bertindih.
7. Gunakan ubat untuk tempoh paling singkat yang diperlukan.
8. Jangan mengambil antibiotik sendiri.
9. Tanya ahli farmasi jika tidak pasti.
10. Dapatkan rawatan segera jika sukar bernafas atau menelan.

Kesimpulan

Ubat sakit tekak perlu dipilih berdasarkan simptom, umur, penyakit sedia ada dan bahan aktifnya. Paracetamol, ibuprofen, lozeng, semburan dan ubat kumur mempunyai kegunaan serta risiko yang berbeza.

Kebanyakan sakit tekak berpunca daripada virus dan pulih dalam masa kira-kira seminggu. Antibiotik bukan rawatan rutin dan hanya patut digunakan apabila jangkitan bakteria tertentu disahkan atau disyaki oleh profesional kesihatan.

Baca label, elakkan pertindihan bahan aktif dan dapatkan nasihat ahli farmasi jika tidak pasti. Jangan tunggu di rumah jika terdapat kesukaran bernafas, tidak mampu menelan, air liur meleleh atau simptom bertambah teruk dengan cepat.

Soalan Lazim Ubat Sakit Tekak