Steroid: Jenis, Kegunaan, Kesan Sampingan Dan Risiko Jika Disalahgunakan

Steroid sering menjadi topik yang mengelirukan. Ada orang mendengar perkataan steroid lalu terus membayangkan ubat bahaya, badan berotot, atlet yang menipu dalam sukan atau krim kulit yang merosakkan muka. Ada juga pesakit yang panik apabila doktor memberikan ubat steroid, sedangkan dalam keadaan tertentu steroid boleh menjadi rawatan yang sangat penting.

Hakikatnya, tidak semua steroid sama. Ada steroid yang digunakan secara sah dalam rawatan perubatan untuk mengawal keradangan, alahan, asma, penyakit autoimun dan masalah kulit. Pada masa yang sama, ada juga steroid yang disalahgunakan untuk membina otot, meningkatkan prestasi fizikal atau mendapatkan perubahan badan dengan cepat.

Masalah utama bukan semata-mata pada nama “steroid”, tetapi pada jenis steroid, dos, tempoh penggunaan, tujuan penggunaan dan sama ada ia dipantau oleh doktor atau tidak.

Artikel ini menerangkan jenis steroid, kegunaan dalam perubatan, kesan sampingan yang mungkin berlaku dan risiko jika steroid disalahgunakan.

Apa Itu Steroid?

Secara umum, steroid ialah kumpulan bahan yang mempunyai kesan menyerupai hormon tertentu dalam badan. Dalam dunia perubatan dan kesihatan awam, istilah steroid biasanya merujuk kepada dua kumpulan besar:

1. Kortikosteroid
2. Steroid anabolik

Kedua-duanya mempunyai struktur dan nama yang hampir sama, tetapi fungsi dan risikonya tidak sama.

Kortikosteroid ialah ubat yang digunakan untuk mengurangkan keradangan dan menekan tindak balas sistem imun yang terlalu aktif. Ubat ini sering digunakan dalam rawatan asma, ekzema, alahan, penyakit autoimun, radang sendi dan beberapa masalah kesihatan lain.

Steroid anabolik pula ialah bahan sintetik yang menyerupai hormon testosteron. Ia boleh digunakan dalam keadaan perubatan tertentu, tetapi sering disalahgunakan untuk membina otot, meningkatkan prestasi sukan atau mengubah bentuk badan.

Inilah punca kekeliruan. Apabila doktor memberi ubat steroid untuk asma atau radang kulit, ia biasanya merujuk kepada kortikosteroid. Ia tidak sama dengan penyalahgunaan steroid anabolik di gimnasium.

Jenis-Jenis Steroid

1. Kortikosteroid

Kortikosteroid ialah steroid yang paling kerap digunakan dalam rawatan perubatan. Ia berfungsi dengan mengurangkan keradangan dan mengawal aktiviti sistem imun.

Contoh keadaan yang mungkin dirawat menggunakan kortikosteroid termasuk:

• Asma
• Ekzema
• Dermatitis
• Alahan teruk
• Arthritis
• Radang usus
• Lupus
• Masalah kulit tertentu
• Keradangan sendi
• Beberapa keadaan autoimun

Kortikosteroid boleh diberi dalam pelbagai bentuk seperti tablet, krim, inhaler, semburan hidung, titis mata atau suntikan. Bentuk yang digunakan bergantung kepada penyakit, tahap keterukan dan bahagian badan yang terlibat.

Sebagai contoh, pesakit asma mungkin menggunakan inhaler steroid untuk mengawal radang saluran pernafasan. Pesakit ekzema mungkin diberi krim steroid untuk mengurangkan radang kulit. Pesakit dengan alahan atau penyakit autoimun yang lebih serius pula mungkin diberi tablet steroid untuk tempoh tertentu.

2. Steroid Anabolik

Steroid anabolik ialah bahan sintetik yang menyerupai testosteron, iaitu hormon yang berkait dengan ciri lelaki, pertumbuhan otot dan kekuatan fizikal.

Dalam bidang perubatan, steroid anabolik boleh digunakan untuk keadaan tertentu seperti masalah hormon atau penyakit yang menyebabkan kehilangan otot. Namun, penggunaan ini perlu dipantau oleh doktor.

Masalah berlaku apabila steroid anabolik digunakan tanpa preskripsi untuk tujuan seperti:

• Membina otot dengan cepat
• Meningkatkan kekuatan
• Meningkatkan prestasi sukan
• Mendapatkan bentuk badan tertentu
• Mempercepat pemulihan latihan secara tidak sah

Penyalahgunaan steroid anabolik boleh menyebabkan gangguan hormon, masalah jantung, kerosakan hati, masalah kesuburan, perubahan emosi dan risiko kebergantungan.

3. Steroid Topikal

Steroid topikal ialah steroid yang digunakan pada kulit. Ia hadir dalam bentuk:

• Krim
• Salap
• Losen
• Gel
• Cecair sapuan

Steroid topikal biasa digunakan untuk masalah kulit seperti ekzema, dermatitis, ruam radang dan psoriasis tertentu.

Steroid topikal mempunyai tahap kekuatan yang berbeza. Ada yang lemah, sederhana, kuat dan sangat kuat. Kawasan kulit yang berbeza juga mempunyai tahap sensitiviti berbeza. Kulit muka, kelopak mata, celah paha, ketiak dan kawasan lipatan lebih mudah menyerap ubat dan lebih mudah mengalami kesan sampingan.

Sebab itu, krim steroid tidak wajar digunakan sesuka hati, terutama pada muka.

4. Steroid Oral

Steroid oral ialah steroid yang diambil melalui mulut, biasanya dalam bentuk tablet atau cecair. Contohnya termasuk prednisolone atau prednisone bergantung kepada negara dan amalan rawatan.

Steroid oral biasanya digunakan apabila keradangan lebih meluas atau keadaan pesakit memerlukan kesan sistemik, iaitu kesan ke seluruh badan.

Contoh situasi yang mungkin memerlukan steroid oral:

• Serangan asma tertentu
• Alahan teruk
• Penyakit autoimun
• Radang sendi yang aktif
• Radang usus
• Masalah kulit yang sangat teruk
• Keadaan keradangan yang tidak cukup dikawal dengan rawatan setempat

Steroid oral boleh memberi manfaat besar, tetapi risikonya juga lebih besar jika digunakan lama, dos tinggi atau tanpa pemantauan.

5. Steroid Sedutan

Steroid sedutan atau inhaled corticosteroid sering digunakan untuk mengawal asma dan beberapa penyakit saluran pernafasan. Ia membantu mengurangkan radang dalam saluran udara supaya pesakit kurang mengalami semput, batuk malam atau serangan asma berulang.

Steroid sedutan biasanya bukan ubat “lega segera”. Ia lebih kepada rawatan kawalan jangka panjang. Pesakit perlu menggunakannya mengikut arahan doktor walaupun gejala sudah berkurang, kecuali doktor menukar pelan rawatan.

Kesan sampingan yang boleh berlaku termasuk sakit tekak, suara serak atau jangkitan kulat dalam mulut. Risiko ini boleh dikurangkan dengan teknik inhaler yang betul dan membilas mulut selepas penggunaan jika disarankan.

6. Suntikan Steroid

Suntikan steroid boleh diberikan pada sendi, otot atau kawasan tertentu yang mengalami keradangan. Ia mungkin digunakan dalam masalah seperti radang sendi, sakit bahu, sakit lutut atau keradangan tisu tertentu.

Suntikan steroid bukan rawatan yang sesuai untuk semua jenis sakit. Ia perlu dibuat selepas penilaian doktor kerana punca sakit mungkin berbeza. Sakit sendi akibat kecederaan mekanikal, jangkitan atau kerosakan struktur tertentu tidak semestinya sesuai dirawat dengan suntikan steroid.

Kesan sampingan suntikan boleh termasuk sakit sementara, bengkak, kemerahan atau risiko jangkitan jika prosedur tidak dibuat secara steril.

Bagaimana Steroid Berfungsi Dalam Badan?

Keradangan ialah tindak balas semula jadi badan apabila berlaku kecederaan, jangkitan, alahan atau gangguan imun. Dalam keadaan normal, keradangan membantu proses pertahanan dan pemulihan badan.

Namun, keradangan boleh menjadi masalah apabila ia terlalu kuat, berpanjangan atau berlaku tanpa sebab yang sepatutnya. Contohnya dalam penyakit autoimun, sistem imun boleh menyerang tisu badan sendiri. Dalam asma, saluran pernafasan boleh menjadi terlalu sensitif dan mudah meradang. Dalam ekzema, kulit boleh menjadi merah, gatal, kering dan meradang.

Kortikosteroid membantu dengan:

1. Mengurangkan bahan kimia keradangan dalam badan
2. Menenangkan tindak balas imun yang terlalu aktif
3. Mengurangkan bengkak, merah, gatal atau sakit akibat radang
4. Membantu mengawal gejala supaya pesakit boleh berfungsi dengan lebih baik

Namun, kerana steroid boleh mempengaruhi sistem imun dan hormon badan, ia perlu digunakan dengan berhati-hati.

Kegunaan Steroid Dalam Rawatan Perubatan

1. Mengawal Asma Dan Masalah Pernafasan

Dalam asma, saluran pernafasan menjadi radang dan mudah sempit. Steroid sedutan boleh membantu mengawal radang ini dan mengurangkan risiko serangan asma.

Pesakit perlu faham beza antara:

• Inhaler pelega: digunakan ketika semput atau serangan
• Inhaler kawalan: digunakan secara berkala untuk mengawal radang

Tidak semua inhaler mengandungi steroid. Oleh itu, pesakit perlu tahu nama ubat dan fungsi inhaler masing-masing.

2. Merawat Ekzema Dan Ruam Radang

Krim steroid boleh membantu mengurangkan radang kulit, gatal dan kemerahan dalam ekzema atau dermatitis. Namun, ia perlu digunakan mengikut kekuatan dan tempoh yang sesuai.

Kesilapan yang sering berlaku:

• Guna krim steroid kuat pada muka
• Guna terlalu lama tanpa semakan doktor
• Guna pada semua jenis ruam termasuk ruam kulat
• Beli krim campuran tanpa label jelas
• Berhenti terlalu cepat lalu penyakit kulit kembali aktif

Krim steroid bukan pelembap. Untuk ekzema, pelembap masih penting bagi membaiki lapisan kulit.

3. Mengawal Alahan Teruk

Steroid boleh digunakan dalam keadaan alahan tertentu untuk mengurangkan bengkak, ruam atau keradangan. Namun, dalam reaksi alahan yang mengancam nyawa seperti anafilaksis, rawatan kecemasan utama bukan sekadar steroid. Pesakit perlu mendapatkan bantuan kecemasan segera.

Contoh tanda alahan serius:

• Sesak nafas
• Bengkak bibir, lidah atau tekak
• Rasa mahu pitam
• Ruam seluruh badan dengan gejala pernafasan
• Muntah atau cirit-birit teruk selepas terdedah kepada pencetus alahan

4. Merawat Penyakit Autoimun

Dalam penyakit autoimun, sistem imun menyerang tisu badan sendiri. Steroid boleh digunakan untuk mengawal keradangan aktif, terutama semasa flare atau fasa penyakit menjadi teruk.

Contoh penyakit autoimun yang mungkin melibatkan steroid dalam pelan rawatan:

• Lupus
• Rheumatoid arthritis
• Penyakit radang usus
• Vaskulitis
• Beberapa penyakit kulit autoimun

Namun, steroid jangka panjang biasanya cuba diminimumkan jika boleh. Doktor mungkin menggunakan ubat lain untuk mengawal penyakit dalam jangka panjang supaya kebergantungan kepada steroid dapat dikurangkan.

5. Mengurangkan Radang Sendi

Steroid boleh membantu dalam sesetengah keadaan radang sendi. Ia boleh diberi sebagai tablet untuk keradangan yang meluas atau suntikan setempat untuk sendi tertentu.

Namun, sakit sendi tidak semuanya berpunca daripada radang. Ada yang berpunca daripada kecederaan ligamen, osteoarthritis, jangkitan, gout, masalah saraf atau struktur sendi yang rosak. Sebab itu pemeriksaan penting sebelum rawatan dipilih.

6. Rawatan Kecemasan Atau Keadaan Serius Tertentu

Dalam keadaan tertentu, steroid digunakan di hospital atau klinik untuk membantu mengawal keradangan serius. Ini boleh melibatkan rawatan jangka pendek, dos tertentu dan pemantauan rapi.

Pesakit tidak patut meniru rawatan hospital dengan membeli steroid sendiri kerana dos dan pemilihan ubat bergantung kepada diagnosis.

Kesan Sampingan Steroid

Kesan sampingan steroid bergantung kepada beberapa faktor:

• Jenis steroid
• Dos
• Tempoh penggunaan
• Cara penggunaan
• Umur pesakit
• Penyakit sedia ada
• Ubat lain yang diambil
• Kawasan badan yang dirawat

Steroid yang digunakan sebentar dan mengikut arahan biasanya mempunyai risiko lebih rendah. Risiko meningkat apabila steroid digunakan lama, dos tinggi, terlalu kerap atau tanpa pemantauan.

Kesan Sampingan Jangka Pendek

Kesan sampingan jangka pendek boleh berlaku walaupun selepas penggunaan singkat, terutama bagi steroid oral atau dos lebih tinggi.

Antara kesan yang mungkin berlaku:

• Selera makan meningkat
• Sukar tidur
• Perubahan mood
• Rasa gelisah
• Sakit perut atau pedih ulu hati
• Muka terasa panas
• Gula darah naik
• Tekanan darah naik
• Cecair badan bertambah
• Berat badan naik sementara

Bagi pesakit diabetes, steroid boleh menyebabkan bacaan gula menjadi lebih tinggi. Bagi pesakit darah tinggi, tekanan darah mungkin lebih sukar dikawal. Oleh itu, pesakit dengan penyakit kronik perlu memaklumkan keadaan mereka kepada doktor sebelum mengambil steroid.

Kesan Sampingan Jangka Panjang

Penggunaan steroid jangka panjang atau berulang boleh meningkatkan risiko kesan sampingan yang lebih serius.

Antaranya:

• Berat badan naik
• Muka menjadi bulat atau sembap
• Kulit menipis
• Mudah lebam
• Otot menjadi lemah
• Tulang menjadi rapuh
• Risiko osteoporosis
• Risiko jangkitan meningkat
• Luka lambat sembuh
• Tekanan darah tinggi
• Gula darah tinggi
• Masalah mata seperti katarak atau glaukoma
• Gangguan haid
• Gangguan hormon
• Perubahan mood atau emosi
• Masalah tidur berpanjangan

Bukan semua pesakit akan mengalami semua kesan ini. Namun, risiko perlu diambil serius, terutama jika steroid digunakan dalam tempoh panjang.

Kesan Sampingan Krim Steroid

Krim steroid boleh memberi kesan sampingan setempat pada kulit, terutama jika digunakan terlalu kuat atau terlalu lama.

Kesan yang mungkin berlaku termasuk:

• Kulit menipis
• Kulit mudah luka
• Kulit mudah lebam
• Stretch mark
• Jerawat
• Ruam sekitar mulut
• Perubahan warna kulit
• Salur darah halus lebih jelas
• Pertumbuhan bulu halus di kawasan sapuan
• Jangkitan kulit menjadi lebih teruk jika diagnosis asal salah

Kawasan muka, kelopak mata, leher, ketiak, celah paha dan lipatan kulit lebih sensitif. Jangan gunakan krim steroid kuat pada kawasan ini tanpa arahan doktor.

Satu lagi masalah ialah penggunaan krim campuran yang tidak jelas kandungannya. Ada produk yang dijual sebagai krim “gatal”, “putih”, “jerawat” atau “resdung kulit”, tetapi mungkin mengandungi steroid tersembunyi atau bahan terlarang lain.

Kesan Sampingan Steroid Sedutan

Steroid sedutan biasanya mempunyai risiko sistemik lebih rendah berbanding steroid oral, tetapi ia tetap boleh menyebabkan kesan setempat.

Antara kesan yang mungkin berlaku:

• Suara serak
• Sakit tekak
• Batuk selepas sedutan
• Rasa tidak selesa dalam mulut
• Jangkitan kulat mulut

Langkah yang boleh membantu:

1. Gunakan inhaler dengan teknik yang betul
2. Gunakan spacer jika disarankan
3. Bilas mulut selepas penggunaan
4. Jangan hentikan inhaler kawalan tanpa berbincang dengan doktor
5. Bawa inhaler semasa temujanji untuk semakan teknik

Teknik inhaler yang salah boleh menyebabkan ubat tidak sampai ke saluran pernafasan dengan baik, lalu rawatan menjadi kurang berkesan.

Kesan Sampingan Suntikan Steroid

Suntikan steroid boleh menyebabkan:

• Sakit sementara di kawasan suntikan
• Bengkak sementara
• Kemerahan
• Rasa panas setempat
• Perubahan warna kulit di kawasan suntikan
• Gula darah naik sementara, terutama bagi pesakit diabetes
• Risiko jangkitan, walaupun jarang jika prosedur steril

Suntikan steroid tidak sepatutnya dilakukan terlalu kerap tanpa sebab jelas. Jika sakit berulang, punca sebenar perlu dinilai semula.

Risiko Jika Steroid Disalahgunakan

1. Salah Diagnosis

Menggunakan steroid tanpa pemeriksaan boleh menutup tanda penyakit sebenar. Contohnya, ruam kulit akibat kulat mungkin kelihatan kurang merah selepas disapu steroid, tetapi jangkitan kulat boleh menjadi lebih meluas.

Begitu juga sakit sendi akibat jangkitan tidak sepatutnya dirawat sendiri dengan steroid kerana ia boleh memburukkan keadaan.

2. Dos Terlalu Tinggi

Steroid bukan ubat yang prinsipnya “lagi kuat lagi bagus”. Dos terlalu tinggi boleh meningkatkan risiko kesan sampingan tanpa semestinya memberi manfaat tambahan.

Dos perlu disesuaikan dengan penyakit, berat badan, umur, tahap keterukan dan keadaan pesakit.

3. Guna Terlalu Lama

Sesetengah pesakit meneruskan steroid kerana rasa cepat lega. Ini berbahaya jika dilakukan tanpa pemantauan.

Penggunaan terlalu lama boleh menyebabkan badan bergantung kepada steroid luar dan mengganggu penghasilan hormon semula jadi oleh kelenjar adrenal.

4. Berhenti Secara Mengejut

Steroid tertentu, terutama steroid oral yang digunakan lama, tidak boleh dihentikan secara tiba-tiba tanpa arahan doktor.

Jika badan sudah biasa menerima steroid dari luar, penghentian mendadak boleh menyebabkan gejala seperti:

• Lemah badan
• Sangat letih
• Loya
• Muntah
• Pening
• Hilang selera makan
• Sakit sendi
• Rasa tidak sihat

Dalam keadaan tertentu, kekurangan hormon steroid secara mendadak boleh menjadi serius. Jika doktor memberi arahan untuk mengurangkan dos secara berperingkat, ikut jadual tersebut dengan teliti.

5. Penyalahgunaan Steroid Anabolik

Steroid anabolik yang disalahgunakan untuk bina badan atau prestasi fizikal boleh membawa risiko besar.

Kesan yang mungkin berlaku pada lelaki:

• Jerawat teruk
• Testis mengecil
• Masalah kesuburan
• Payudara membesar
• Libido terganggu
• Rambut gugur
• Risiko masalah prostat

Kesan yang mungkin berlaku pada wanita:

• Suara menjadi garau
• Pertumbuhan bulu berlebihan
• Gangguan haid
• Jerawat
• Perubahan bentuk badan
• Kesan maskulin yang mungkin sukar dipulihkan

Kesan umum bagi semua pengguna:

• Tekanan darah tinggi
• Risiko serangan jantung
• Risiko strok
• Kerosakan hati
• Perubahan mood
• Cepat marah
• Tingkah laku agresif
• Gangguan tidur
• Kebergantungan psikologi

Penyalahgunaan steroid anabolik bukan jalan pintas yang selamat. Badan mungkin kelihatan berubah, tetapi risiko dalam badan boleh jauh lebih serius daripada yang nampak di cermin.

6. Produk Campur Steroid

Produk tidak berdaftar atau tidak jelas kandungan boleh menjadi punca pendedahan steroid tanpa sedar.

Produk berisiko termasuk:

• Krim pemutih
• Krim jerawat
• Krim gatal
• Produk tradisional
• Produk kuat tenaga
• Produk kurus
• Produk “cepat sembuh”
• Produk yang dijual tanpa label bahan jelas

Tanda produk mencurigakan:

• Menjanjikan kesan terlalu cepat
• Tiada nombor pendaftaran atau notifikasi sah
• Label bahan tidak jelas
• Dijual dengan testimoni melampau
• Mendakwa “100% natural” tetapi kesannya terlalu kuat
• Tiada pengilang atau pengedar yang jelas
• Menyuruh pengguna berhenti ubat doktor

Pengguna di Malaysia patut menyemak status produk melalui saluran rasmi seperti NPRA dan berhati-hati dengan produk online yang tidak dapat disahkan.

Siapa Yang Perlu Lebih Berhati-Hati?

Steroid perlu digunakan dengan lebih berhati-hati dalam kumpulan berikut:

• Kanak-kanak
• Wanita hamil
• Ibu menyusu
• Warga emas
• Pesakit diabetes
• Pesakit darah tinggi
• Pesakit glaukoma
• Pesakit katarak
• Pesakit osteoporosis
• Pesakit jangkitan aktif
• Pesakit ulser perut
• Pesakit masalah hati
• Pesakit buah pinggang
• Pesakit yang mengambil ubat pencair darah
• Pesakit dengan sejarah gangguan emosi serius

Ini tidak bermaksud semua kumpulan ini langsung tidak boleh menggunakan steroid. Maksudnya, penilaian risiko dan manfaat perlu dibuat dengan lebih teliti.

Cara Menggunakan Steroid Dengan Lebih Selamat

1. Guna Dengan Sebab Yang Jelas

Jangan gunakan steroid hanya kerana mahu cepat sembuh. Pastikan diagnosis jelas dan ubat diberikan untuk sebab yang betul.

Jika anda tidak pasti kenapa steroid diberikan, tanya doktor atau ahli farmasi:

• Apa nama ubat ini?
• Adakah ini steroid?
• Untuk apa saya perlu ambil?
• Berapa lama perlu guna?
• Apa kesan sampingan yang perlu dipantau?
• Adakah saya perlu kurangkan dos secara berperingkat?

2. Ikut Dos Dan Tempoh Rawatan

Jangan tambah dos sendiri. Jangan panjangkan tempoh rawatan hanya kerana gejala belum pulih sepenuhnya.

Jika gejala masih ada, jumpa doktor semula. Mungkin diagnosis perlu dinilai semula, rawatan lain perlu ditambah atau punca sebenar belum dikenal pasti.

3. Jangan Kongsi Ubat Steroid

Ubat steroid yang sesuai untuk seorang pesakit mungkin tidak sesuai untuk orang lain. Berkongsi ubat boleh menyebabkan salah rawatan dan kesan sampingan yang tidak perlu.

Contohnya, krim steroid untuk ekzema tidak semestinya sesuai untuk ruam muka. Tablet steroid untuk serangan asma tidak semestinya sesuai untuk batuk biasa.

4. Beritahu Doktor Semua Ubat Dan Produk Yang Digunakan

Maklumkan kepada doktor atau ahli farmasi jika anda mengambil:

• Ubat klinik
• Ubat hospital
• Ubat farmasi
• Suplemen
• Produk tradisional
• Produk kurus
• Produk kulit
• Produk hormon
• Ubat dibeli online

Ini penting kerana steroid boleh berinteraksi dengan ubat lain atau menambah risiko kesan sampingan tertentu.

5. Pantau Tanda Kesan Sampingan

Jika menggunakan steroid untuk tempoh tertentu, pantau perubahan seperti:

• Berat badan naik mendadak
• Muka menjadi sembap
• Sukar tidur
• Emosi berubah
• Tekanan darah naik
• Bacaan gula naik
• Mudah lebam
• Jangkitan berulang
• Penglihatan kabur
• Sakit perut teruk
• Kulit menipis

Bawa maklumat ini semasa temujanji supaya doktor boleh menilai sama ada rawatan perlu diteruskan, dikurangkan atau ditukar.

6. Jangan Beli Steroid Daripada Sumber Tidak Sah

Elakkan membeli steroid daripada:

• Marketplace tanpa pengesahan
• Penjual media sosial
• Jurulatih gim yang bukan profesional kesihatan
• Produk import tanpa label sah
• Produk “rahsia doktor”
• Produk yang tidak menyenaraikan bahan aktif

Untuk ubat, dapatkan nasihat doktor atau ahli farmasi. Untuk kosmetik dan produk kesihatan, semak status melalui saluran rasmi.

Bila Perlu Jumpa Doktor Segera?

Dapatkan rawatan segera jika berlaku:

• Sesak nafas
• Bengkak muka, bibir, lidah atau tekak
• Demam tinggi
• Tanda jangkitan serius
• Najis hitam
• Muntah darah
• Sakit perut teruk
• Penglihatan kabur
• Sakit mata
• Lemah badan melampau
• Pening seperti mahu pitam
• Perubahan emosi yang ekstrem
• Kekeliruan
• Ruam kulit semakin teruk selepas guna ubat
• Luka lambat sembuh atau bernanah

Jika anda sudah mengambil steroid lama dan terlupa dos atau berhenti sendiri, jangan tunggu sehingga keadaan menjadi teruk. Dapatkan nasihat doktor.

Mitos Dan Fakta Tentang Steroid

Mitos 1: Semua Steroid Berbahaya

Fakta: Steroid boleh menjadi rawatan penting jika digunakan dengan betul. Masalah utama berlaku apabila ia digunakan tanpa pemantauan, dos tidak sesuai atau terlalu lama.

Mitos 2: Steroid Doktor Sama Dengan Steroid Bina Badan

Fakta: Kortikosteroid digunakan untuk mengawal keradangan dan imun. Steroid anabolik pula berkait testosteron dan sering disalahgunakan untuk otot atau prestasi.

Mitos 3: Krim Steroid Selamat Digunakan Pada Muka Setiap Hari

Fakta: Kulit muka lebih nipis dan sensitif. Penggunaan steroid pada muka perlu berhati-hati dan biasanya untuk tempoh terhad mengikut arahan doktor.

Mitos 4: Kalau Produk Cepat Berkesan, Maksudnya Produk Itu Bagus

Fakta: Kesan terlalu cepat boleh menjadi tanda produk mengandungi bahan kuat atau bahan tersembunyi. Produk tidak berdaftar boleh membahayakan.

Mitos 5: Steroid Boleh Dihentikan Bila-Bila Masa

Fakta: Sesetengah steroid, terutama yang diambil lama, perlu dikurangkan secara berperingkat. Berhenti mendadak boleh menyebabkan gejala withdrawal.

Kesimpulan

Steroid bukan semestinya musuh. Dalam perubatan, steroid boleh membantu mengawal keradangan, alahan, asma, penyakit autoimun, masalah kulit dan radang sendi. Banyak pesakit mendapat manfaat besar apabila steroid digunakan dengan betul.

Namun, steroid juga bukan ubat ringan yang boleh digunakan sesuka hati. Risiko meningkat apabila ia digunakan tanpa diagnosis, tanpa preskripsi, terlalu lama, dos terlalu tinggi atau dibeli daripada sumber tidak sah.

Perkara paling penting ialah memahami jenis steroid yang digunakan, tujuan rawatan, tempoh penggunaan dan tanda kesan sampingan. Jika anda diberi steroid oleh doktor, jangan panik. Tanya soalan yang betul dan ikut arahan. Jika anda sedang menggunakan steroid tanpa nasihat profesional, terutama steroid anabolik atau krim tidak berdaftar, itu bukan strategi kesihatan yang bijak.

Steroid yang betul boleh membantu. Steroid yang salah boleh merosakkan.

FAQ Tentang Steroid