Penyakit Leukemia – Punca, Tanda dan Rawatan

Leukemia ialah sejenis kanser darah yang bermula dalam tisu penghasil darah, terutamanya sumsum tulang. Dalam keadaan normal, sumsum tulang menghasilkan sel darah merah, sel darah putih dan platelet mengikut keperluan badan. Namun dalam leukemia, sel darah tidak normal terbentuk dan membiak secara tidak terkawal sehingga mengganggu penghasilan sel darah yang sihat. National Cancer Institute dan Mayo Clinic menerangkan leukemia sebagai kanser yang melibatkan tisu penghasil darah, termasuk sumsum tulang dan sistem limfa.

Masalah utama leukemia ialah ia boleh menyerupai penyakit biasa pada peringkat awal. Pesakit mungkin hanya mengalami letih, demam berulang, pucat, mudah lebam atau kerap terkena jangkitan. Gejala seperti ini kadangkala disangka sebagai kurang tidur, anemia biasa, jangkitan virus atau tekanan kerja. Inilah sebabnya penyakit leukemia penting untuk difahami, bukan untuk menakutkan orang ramai, tetapi supaya tanda amaran tidak diabaikan.

Leukemia boleh berlaku kepada kanak-kanak dan orang dewasa. Ada jenis leukemia yang berkembang dengan cepat dan memerlukan rawatan segera. Ada juga jenis yang lebih perlahan dan mungkin dikesan secara tidak sengaja melalui ujian darah rutin. Rawatan pula bergantung kepada jenis leukemia, umur pesakit, keadaan kesihatan keseluruhan dan keputusan ujian lanjut.

Leukemia bukan sekadar “darah putih tinggi”. Ia adalah kanser darah yang berlaku apabila sel darah tidak normal mengganggu fungsi darah yang sihat.

Apa Itu Leukemia?

Leukemia ialah kanser yang melibatkan sel darah dan sumsum tulang. Sumsum tulang ialah tisu lembut di dalam tulang yang bertanggungjawab menghasilkan sel darah. Sel darah ini mempunyai tugas penting:

1. Sel darah merah membawa oksigen ke seluruh badan.
2. Sel darah putih membantu melawan jangkitan.
3. Platelet membantu proses pembekuan darah apabila berlaku luka atau pendarahan.

Dalam leukemia, sel darah putih yang tidak normal boleh membiak terlalu banyak. Sel ini tidak berfungsi seperti sel darah putih sihat. Ia juga boleh memenuhi ruang dalam sumsum tulang sehingga penghasilan sel darah merah, sel darah putih normal dan platelet terganggu.

Apabila sel darah merah berkurang, pesakit boleh mengalami anemia, pucat, cepat penat dan sesak nafas. Apabila sel darah putih normal tidak mencukupi, badan menjadi lebih mudah dijangkiti kuman. Apabila platelet rendah, pesakit boleh mudah lebam, mudah berdarah atau mengalami bintik merah kecil pada kulit.

Jenis Jenis Leukemia

Leukemia bukan satu penyakit tunggal. Ia mempunyai beberapa jenis utama. Secara umum, leukemia dibahagikan berdasarkan dua perkara:

• Sama ada ia berkembang cepat atau perlahan
• Jenis sel darah yang terlibat

1. Leukemia Akut

Leukemia akut berkembang dengan cepat. Sel leukemia biasanya masih muda, tidak matang dan tidak dapat menjalankan fungsi normal. Keadaan ini boleh menjadi serius dalam masa singkat jika tidak dirawat.

Leukemia akut biasanya memerlukan penilaian dan rawatan segera. Antara jenis utama ialah:

• Acute Lymphoblastic Leukemia atau ALL
• Acute Myeloid Leukemia atau AML

ALL lebih kerap dikaitkan dengan kanak-kanak, walaupun orang dewasa juga boleh mengalaminya. AML pula lebih lazim berlaku dalam kalangan orang dewasa, tetapi masih boleh berlaku kepada kanak-kanak.

2. Leukemia Kronik

Leukemia kronik biasanya berkembang lebih perlahan. Dalam sesetengah kes, pesakit tidak mempunyai gejala jelas pada peringkat awal. Penyakit ini mungkin dikesan apabila ujian darah menunjukkan bacaan sel darah yang tidak normal.

Antara jenis utama leukemia kronik ialah:

• Chronic Lymphocytic Leukemia atau CLL
• Chronic Myeloid Leukemia atau CML

CLL biasanya berlaku dalam kalangan orang dewasa yang lebih berusia. CML pula sering dikaitkan dengan perubahan genetik tertentu dalam sel darah, dan rawatannya banyak berubah dengan kemunculan terapi sasaran.

Punca Leukemia

Punca sebenar leukemia dalam kebanyakan kes tidak dapat dikenal pasti dengan jelas. Leukemia berlaku apabila berlaku perubahan atau mutasi pada DNA sel darah. DNA ialah arahan dalaman yang mengawal cara sel membesar, membahagi dan mati.

Dalam sel normal, badan mempunyai sistem kawalan supaya sel membiak apabila diperlukan dan mati apabila sudah tua atau rosak. Dalam leukemia, perubahan genetik menyebabkan sel darah tidak normal terus membiak dan tidak mati seperti biasa. Lama-kelamaan, sel abnormal ini mengambil alih ruang dalam sumsum tulang.

Penting untuk difahami bahawa leukemia biasanya bukan berpunca daripada satu sebab tunggal. Ia boleh melibatkan gabungan faktor genetik, persekitaran dan keadaan biologi seseorang. Banyak pesakit leukemia juga tidak mempunyai faktor risiko yang jelas.

Faktor Risiko Leukemia

Faktor risiko ialah perkara yang boleh meningkatkan kemungkinan seseorang mendapat sesuatu penyakit. Namun, mempunyai faktor risiko tidak bermaksud seseorang pasti akan mendapat leukemia. Sebaliknya, seseorang yang tiada faktor risiko jelas juga masih boleh menghidap leukemia.

Antara faktor risiko yang diketahui termasuk:

1. Pendedahan Kepada Radiasi Tahap Tinggi

Pendedahan kepada radiasi tahap tinggi boleh meningkatkan risiko leukemia. Ini berbeza daripada pendedahan biasa dalam kehidupan harian. Dalam konteks perubatan, ujian sinar X atau CT scan hanya digunakan apabila ada keperluan klinikal. Untuk kanak-kanak, American Cancer Society menyatakan mengelakkan ujian radiasi yang tidak perlu mungkin mengurangkan risiko, tetapi ujian tersebut tetap penting apabila benar-benar diperlukan oleh doktor.

2. Pendedahan Kepada Bahan Kimia Tertentu

Bahan kimia seperti benzena dikaitkan dengan risiko leukemia, khususnya dalam pendedahan pekerjaan tertentu. Benzena boleh ditemui dalam industri tertentu, asap rokok dan sesetengah bahan petroleum. Pekerja yang terdedah kepada bahan kimia perlu mematuhi prosedur keselamatan pekerjaan.

3. Sejarah Rawatan Kanser

Sesetengah rawatan kanser seperti kemoterapi atau radioterapi boleh meningkatkan risiko leukemia sekunder pada masa akan datang. Risiko ini tidak bermaksud rawatan kanser harus dielakkan, kerana rawatan tersebut mungkin menyelamatkan nyawa. Namun, pesakit yang pernah menjalani rawatan kanser perlu hadir pemeriksaan susulan seperti dijadualkan.

4. Merokok

Merokok dikaitkan dengan peningkatan risiko beberapa jenis kanser, termasuk leukemia tertentu. Merokok juga memberi kesan buruk kepada jantung, paru-paru, saluran darah dan sistem imun. Berhenti merokok ialah salah satu langkah kesihatan paling berkesan yang boleh dilakukan.

5. Faktor Genetik Tertentu

Sesetengah sindrom genetik boleh meningkatkan risiko leukemia. Contohnya, kanak-kanak dengan Down syndrome mempunyai risiko leukemia yang lebih tinggi berbanding populasi umum. Namun, ini tidak bermaksud semua individu dengan faktor genetik tertentu akan mendapat leukemia.

6. Sejarah Keluarga

Bagi sesetengah jenis leukemia, sejarah keluarga mungkin memainkan peranan. Namun, kebanyakan kes leukemia tidak semestinya diwarisi secara langsung daripada ibu bapa. Ini penting kerana ramai orang tersalah faham bahawa leukemia semestinya penyakit keturunan.

7. Gangguan Darah Terdahulu

Sesetengah penyakit darah atau gangguan sumsum tulang boleh meningkatkan risiko leukemia, terutamanya AML. Pesakit dengan keadaan darah kronik tertentu biasanya dipantau oleh doktor melalui ujian darah berkala.

Tanda dan Gejala Leukemia

Gejala leukemia boleh berbeza mengikut jenis, tahap penyakit dan keadaan individu. Ada pesakit mengalami gejala yang jelas. Ada juga pesakit, terutama leukemia kronik, tidak mempunyai gejala pada peringkat awal.

Mayo Clinic menyenaraikan gejala leukemia seperti demam, menggigil, keletihan, jangkitan berulang, berat badan turun, kelenjar bengkak, mudah lebam atau berdarah, berpeluh malam dan sakit tulang.

1. Letih Berpanjangan

Letih ialah gejala yang sangat biasa tetapi sering diabaikan. Dalam leukemia, keletihan boleh berlaku akibat kekurangan sel darah merah atau anemia. Pesakit mungkin rasa lemah walaupun sudah cukup tidur. Aktiviti ringan seperti menaiki tangga, berjalan jauh atau melakukan kerja rumah boleh terasa lebih berat daripada biasa.

2. Pucat dan Sesak Nafas

Apabila sel darah merah berkurang, oksigen tidak dibawa dengan mencukupi ke seluruh badan. Pesakit mungkin kelihatan pucat, cepat berdebar, pening atau sesak nafas ketika melakukan aktiviti ringan.

3. Demam atau Jangkitan Berulang

Sel darah putih normal penting untuk melawan jangkitan. Dalam leukemia, walaupun jumlah sel darah putih mungkin tinggi, sel tersebut tidak semestinya berfungsi dengan baik. Akibatnya, pesakit boleh mengalami demam berulang, jangkitan yang kerap atau jangkitan yang lambat sembuh.

4. Mudah Lebam

Lebam yang berlaku tanpa sebab jelas boleh menjadi tanda platelet rendah. Lebam mungkin muncul pada lengan, kaki atau badan walaupun tiada hentakan kuat. Namun, lebam juga boleh berlaku akibat sebab lain seperti kecederaan kecil, ubat tertentu atau masalah pembekuan darah.

5. Mudah Berdarah

Pesakit leukemia boleh mengalami:

• Hidung berdarah berulang
• Gusi berdarah
• Pendarahan yang lambat berhenti
• Darah haid yang lebih banyak daripada biasa
• Darah dalam air kencing atau najis dalam kes tertentu

Gejala ini memerlukan pemeriksaan, terutama jika berlaku berulang atau disertai letih, pucat dan demam.

6. Bintik Merah Kecil Pada Kulit

Bintik merah kecil pada kulit dikenali sebagai petechiae. Ia boleh berlaku apabila platelet rendah. Bintik ini biasanya tidak hilang apabila ditekan dan boleh muncul di kaki, tangan atau bahagian badan lain.

7. Sakit Tulang atau Sendi

Sesetengah pesakit mengalami sakit tulang atau sendi kerana sel leukemia berkumpul dalam sumsum tulang. Kanak-kanak mungkin mengadu sakit kaki, enggan berjalan atau kelihatan kurang aktif.

8. Bengkak Kelenjar

Kelenjar limfa boleh membengkak di bahagian leher, ketiak atau pangkal paha. Bengkak ini tidak semestinya sakit. Kelenjar bengkak juga boleh berlaku akibat jangkitan biasa, tetapi jika ia berpanjangan atau semakin membesar, pemeriksaan doktor diperlukan.

9. Berat Badan Turun Tanpa Sebab

Penurunan berat badan tanpa dirancang boleh menjadi tanda penyakit serius, termasuk kanser. Jika berat badan turun walaupun tiada perubahan diet atau aktiviti fizikal, ia tidak wajar diabaikan.

10. Berpeluh Pada Waktu Malam

Berpeluh malam yang banyak sehingga membasahkan pakaian atau cadar boleh berlaku dalam beberapa penyakit, termasuk leukemia dan limfoma. Ia perlu dinilai bersama gejala lain.

Bila Perlu Jumpa Doktor?

Tidak semua letih, lebam atau demam bermaksud leukemia. Namun, pemeriksaan doktor penting jika gejala berlaku berulang, semakin teruk atau muncul bersama beberapa tanda lain.

Dapatkan pemeriksaan jika mengalami:

• Letih melampau yang tidak pulih walaupun cukup rehat
• Demam berulang tanpa sebab jelas
• Jangkitan yang kerap atau sukar sembuh
• Mudah lebam tanpa kecederaan jelas
• Hidung atau gusi berdarah berulang
• Bintik merah kecil pada kulit
• Pucat, pening atau sesak nafas
• Berat badan turun tanpa sebab
• Bengkak kelenjar yang tidak surut
• Sakit tulang berpanjangan

Tanda Amaran Yang Tidak Patut Ditangguh

Segera dapatkan rawatan jika berlaku:

• Pendarahan banyak atau tidak berhenti
• Sesak nafas teruk
• Demam tinggi dengan keadaan lemah
• Pengsan
• Lebam meluas secara tiba-tiba
• Sakit kepala teruk dengan muntah atau keliru
• Tanda jangkitan serius semasa imuniti rendah

Pemeriksaan awal bukan bermaksud anda pasti menghidap leukemia. Ia bermaksud anda sedang mengambil langkah selamat untuk mencari punca sebenar gejala.

Bagaimana Leukemia Didiagnosis?

Diagnosis leukemia tidak boleh dibuat berdasarkan gejala semata-mata. Doktor perlu menjalankan pemeriksaan dan ujian tertentu.

1. Sejarah Kesihatan dan Pemeriksaan Fizikal

Doktor akan bertanya tentang gejala, tempoh gejala, sejarah penyakit, ubat yang diambil, sejarah keluarga dan pendedahan risiko. Pemeriksaan fizikal mungkin melibatkan penilaian kulit, kelenjar limfa, hati, limpa dan tanda anemia.

Mayo Clinic menyatakan pemeriksaan fizikal boleh mencari tanda seperti kulit pucat akibat anemia, kelenjar limfa bengkak serta pembesaran hati atau limpa.

2. Ujian Darah

Ujian darah lengkap atau full blood count ialah antara ujian awal paling penting. Ujian ini melihat jumlah:

• Sel darah merah
• Sel darah putih
• Platelet
• Hemoglobin
• Corak sel darah yang tidak normal

Jika keputusan darah mencurigakan, doktor mungkin mencadangkan ujian lanjut.

3. Filem Darah Periferi

Sampel darah boleh diperiksa di bawah mikroskop untuk melihat bentuk dan kematangan sel darah. Kehadiran sel tidak matang atau blast boleh memberi petunjuk kepada leukemia tertentu.

4. Ujian Sumsum Tulang

Ujian sumsum tulang sering diperlukan untuk mengesahkan diagnosis leukemia. Sampel biasanya diambil daripada tulang pinggul menggunakan jarum khas selepas kawasan tersebut dibius. Ujian ini membantu menentukan jenis leukemia dan tahap penglibatan sumsum tulang.

5. Ujian Genetik dan Molekul

Ujian genetik membantu mengenal pasti perubahan kromosom atau mutasi tertentu dalam sel leukemia. Maklumat ini penting kerana ia boleh mempengaruhi pilihan rawatan dan jangkaan tindak balas.

6. Ujian Tambahan

Bergantung kepada kes, doktor mungkin mencadangkan:

• Imbasan X ray, CT scan atau ultrasound
• Lumbar puncture jika disyaki melibatkan sistem saraf pusat
• Ujian fungsi hati dan buah pinggang
• Ujian jangkitan sebelum rawatan bermula

Rawatan Leukemia

Rawatan leukemia bergantung kepada jenis leukemia, umur pesakit, keadaan kesihatan keseluruhan, keputusan ujian genetik dan tahap penyakit. Antara pilihan rawatan termasuk kemoterapi, terapi sasaran, imunoterapi, radioterapi, pemindahan sel stem dan pemantauan aktif. Mayo Clinic menyenaraikan pilihan rawatan leukemia termasuk kemoterapi, terapi sasaran, radioterapi, pemindahan sumsum tulang, imunoterapi dan rawatan berasaskan sel imun tertentu.

1. Kemoterapi

Kemoterapi menggunakan ubat untuk membunuh atau mengawal sel kanser. Ia boleh diberi melalui infusi, suntikan atau tablet bergantung kepada jenis ubat dan keadaan pesakit.

Dalam leukemia akut, kemoterapi sering diberikan dalam beberapa fasa. Tujuan awalnya adalah untuk mengurangkan sebanyak mungkin sel leukemia. Selepas itu, rawatan susulan mungkin diberikan untuk mengurangkan risiko penyakit berulang.

Kesan sampingan kemoterapi boleh termasuk:

• Loya dan muntah
• Rambut gugur
• Keletihan
• Risiko jangkitan meningkat
• Ulser mulut
• Selera makan berkurang
• Platelet rendah
• Anemia

Kesan sampingan berbeza mengikut jenis ubat dan dos. Pasukan rawatan biasanya akan memberi ubat sokongan untuk mengurangkan kesan sampingan tertentu.

2. Terapi Sasaran

Terapi sasaran bertindak pada perubahan tertentu dalam sel kanser. Ia tidak sama seperti kemoterapi tradisional kerana ia lebih khusus kepada sasaran biologi tertentu.

Contohnya, dalam CML, ubat terapi sasaran telah mengubah cara penyakit ini dikawal. Bagi sesetengah pesakit, rawatan boleh diambil secara jangka panjang dengan pemantauan berkala.

Namun, terapi sasaran tidak sesuai untuk semua jenis leukemia. Keputusan ujian genetik dan molekul membantu doktor menentukan sama ada pesakit sesuai menerima rawatan ini.

3. Imunoterapi

Imunoterapi membantu sistem imun mengenal pasti dan menyerang sel kanser. Rawatan ini digunakan dalam keadaan tertentu, bergantung kepada jenis leukemia, tahap penyakit dan rawatan terdahulu.

Imunoterapi boleh memberi manfaat kepada sesetengah pesakit, tetapi ia juga mempunyai risiko kesan sampingan seperti reaksi imun yang berlebihan. Oleh itu, rawatan perlu dipantau oleh pasukan pakar.

4. Radioterapi

Radioterapi menggunakan sinaran untuk membunuh sel kanser di kawasan tertentu. Ia bukan rawatan utama untuk semua kes leukemia, tetapi boleh digunakan dalam situasi tertentu, contohnya jika penyakit melibatkan kawasan tertentu atau sebagai persediaan sebelum pemindahan sel stem.

5. Pemindahan Sel Stem atau Sumsum Tulang

Pemindahan sel stem bertujuan menggantikan sumsum tulang yang rosak atau terjejas dengan sel stem sihat. Ia boleh dipertimbangkan untuk pesakit tertentu, khususnya leukemia berisiko tinggi, leukemia yang berulang atau kes yang memerlukan rawatan lebih intensif.

Rawatan ini bukan prosedur kecil. Ia memerlukan penilaian rapi kerana risiko komplikasi boleh menjadi serius. Faktor seperti umur, kesihatan keseluruhan, jenis leukemia dan kesesuaian penderma perlu dipertimbangkan.

6. Pemantauan Aktif

Bagi sesetengah leukemia kronik yang perlahan dan tidak menyebabkan gejala, doktor mungkin mencadangkan pemantauan aktif. Ini bermaksud pesakit tidak terus menerima rawatan, tetapi dipantau melalui pemeriksaan dan ujian darah berkala.

Pemantauan aktif bukan bermaksud penyakit diabaikan. Ia bermaksud rawatan dimulakan apabila terdapat tanda penyakit semakin aktif atau mula memberi kesan kepada kesihatan.

Kesan Sampingan Rawatan Leukemia

Rawatan leukemia boleh memberi kesan kepada fizikal dan emosi pesakit. Kesan sampingan bergantung kepada jenis rawatan, dos, tempoh rawatan dan keadaan individu.

Antara kesan sampingan yang boleh berlaku ialah:

• Keletihan
• Loya atau muntah
• Rambut gugur
• Risiko jangkitan meningkat
• Anemia
• Platelet rendah
• Ulser mulut
• Cirit-birit atau sembelit
• Hilang selera makan
• Perubahan berat badan
• Masalah kesuburan dalam sesetengah rawatan
• Kebimbangan, kemurungan atau tekanan emosi

Pesakit perlu memaklumkan pasukan rawatan jika mengalami gejala yang mengganggu. Banyak kesan sampingan boleh dikurangkan dengan ubat sokongan, perubahan pemakanan, penjagaan kebersihan dan pemantauan rapi.

Penjagaan Harian Untuk Pesakit Leukemia

Rawatan perubatan ialah teras utama. Namun, penjagaan harian juga penting untuk membantu pesakit melalui rawatan dengan lebih selamat.

1. Kurangkan Risiko Jangkitan

Pesakit leukemia, terutama yang sedang menjalani kemoterapi, mungkin mempunyai sistem imun yang lemah. Langkah pencegahan termasuk:

• Basuh tangan dengan kerap
• Elakkan berada dekat dengan individu yang sedang demam atau batuk
• Pakai pelitup muka jika dinasihatkan
• Elakkan makanan mentah tertentu jika doktor menyarankan
• Pastikan luka kecil dibersihkan dengan baik
• Dapatkan nasihat doktor tentang vaksin yang sesuai

2. Jaga Pemakanan

Tiada makanan ajaib yang boleh menyembuhkan leukemia. Namun, pemakanan seimbang membantu badan mendapat tenaga dan nutrien semasa rawatan.

Antara prinsip asas:

• Ambil protein secukupnya
• Pilih sayur dan buah yang dibersihkan dengan baik
• Minum air mencukupi
• Makan dalam kuantiti kecil tetapi kerap jika loya
• Elakkan suplemen tanpa berbincang dengan doktor

Suplemen herba tidak patut diambil secara sembarangan kerana boleh berinteraksi dengan ubat kanser.

3. Rehat dan Aktiviti Fizikal Ringan

Keletihan semasa rawatan adalah perkara biasa. Pesakit perlu berehat, tetapi tidak semestinya perlu baring sepanjang masa jika doktor membenarkan aktiviti ringan.

Aktiviti seperti berjalan perlahan, regangan mudah atau latihan pernafasan boleh membantu mood dan tenaga, bergantung kepada keadaan pesakit.

4. Sokongan Emosi

Diagnosis leukemia boleh memberi kesan besar kepada emosi pesakit dan keluarga. Rasa takut, marah, sedih atau keliru adalah reaksi yang normal. Sokongan emosi boleh datang daripada:

• Keluarga
• Rakan
• Kaunselor
• Pakar psikologi
• Kumpulan sokongan pesakit kanser
• Pasukan rawatan hospital

Kesihatan mental tidak patut dianggap isu sampingan. Ia sebahagian daripada penjagaan pesakit.

Bolehkah Leukemia Sembuh?

Jawapan kepada soalan ini bergantung kepada banyak faktor. Antaranya:

• Jenis leukemia
• Umur pesakit
• Tahap penyakit ketika dikesan
• Keputusan ujian genetik
• Tindak balas terhadap rawatan
• Sama ada penyakit berulang atau tidak
• Kesihatan keseluruhan pesakit

Sesetengah jenis leukemia mempunyai peluang rawatan yang baik, terutama dengan rawatan moden. Ada juga jenis leukemia yang boleh dikawal untuk tempoh panjang. Namun, ada kes yang lebih agresif dan memerlukan rawatan intensif.

Yang penting, elakkan membuat kesimpulan berdasarkan pengalaman orang lain. Dua pesakit leukemia boleh mempunyai perjalanan penyakit yang sangat berbeza.

Mitos Tentang Leukemia

Mitos 1: Leukemia hanya berlaku kepada kanak-kanak

Fakta: Leukemia boleh berlaku kepada kanak-kanak dan orang dewasa. Sesetengah jenis lebih biasa dalam kalangan kanak-kanak, manakala jenis lain lebih biasa dalam kalangan orang dewasa.

Mitos 2: Sel darah putih tinggi bermaksud leukemia

Fakta: Sel darah putih boleh meningkat kerana jangkitan, keradangan, ubat tertentu atau keadaan lain. Leukemia hanya boleh disahkan melalui penilaian doktor dan ujian lanjut.

Mitos 3: Leukemia pasti diwarisi

Fakta: Kebanyakan kes leukemia tidak diwarisi secara langsung. Faktor genetik tertentu boleh meningkatkan risiko, tetapi ia bukan punca tunggal untuk kebanyakan pesakit.

Mitos 4: Pesakit leukemia tidak boleh hidup aktif

Fakta: Keupayaan aktiviti bergantung kepada keadaan pesakit, jenis rawatan dan fasa penyakit. Ada pesakit boleh kembali menjalani kehidupan aktif selepas rawatan atau semasa penyakit terkawal.

Mitos 5: Rawatan alternatif boleh menggantikan rawatan hospital

Fakta: Leukemia ialah kanser darah yang memerlukan rawatan perubatan berasaskan bukti. Rawatan alternatif yang menggantikan rawatan hospital boleh menyebabkan penyakit menjadi lebih serius. Sebarang suplemen atau rawatan tambahan perlu dibincangkan dengan doktor.

Bolehkah Leukemia Dicegah?

Tiada cara pasti untuk mencegah semua jenis leukemia. Banyak kes berlaku tanpa sebab yang jelas. Namun, beberapa langkah boleh membantu mengurangkan risiko kesihatan secara umum:

• Berhenti merokok
• Elakkan pendedahan bahan kimia berbahaya tanpa perlindungan
• Ikut prosedur keselamatan di tempat kerja
• Elakkan ujian radiasi yang tidak perlu, terutama pada kanak-kanak
• Hadir pemeriksaan susulan jika pernah menjalani rawatan kanser
• Dapatkan pemeriksaan jika gejala berpanjangan

Pencegahan leukemia tidak semudah mencegah penyakit gaya hidup tertentu. Namun, kesedaran tanda awal dan pemeriksaan tepat pada masa boleh membantu pengesanan lebih awal.

Kesimpulan

Leukemia ialah kanser darah yang berlaku apabila sel darah tidak normal membiak secara tidak terkawal dalam sumsum tulang. Penyakit ini boleh mengganggu penghasilan sel darah merah, sel darah putih normal dan platelet. Akibatnya, pesakit boleh mengalami letih, pucat, jangkitan berulang, mudah lebam, mudah berdarah, sakit tulang dan bengkak kelenjar.

Leukemia mempunyai beberapa jenis, termasuk leukemia akut dan kronik. Ada yang berkembang cepat dan memerlukan rawatan segera, manakala ada yang berkembang perlahan dan mungkin dipantau sebelum rawatan dimulakan. Rawatan boleh melibatkan kemoterapi, terapi sasaran, imunoterapi, radioterapi, pemindahan sel stem atau pemantauan aktif, bergantung kepada jenis penyakit dan keadaan pesakit.

Perkara paling penting ialah jangan abaikan gejala yang berpanjangan atau semakin teruk. Leukemia tidak boleh didiagnosis sendiri di rumah, tetapi ujian darah dan penilaian doktor boleh membantu mengenal pasti punca sebenar gejala. Lebih awal seseorang mendapatkan pemeriksaan, lebih cepat langkah rawatan atau pemantauan boleh dirancang.

FAQ Tentang Penyakit Leukemia