Virus Hepatitis B: Bagaimana Ia Berjangkit Dan Boleh Dirawat?

Virus hepatitis B ialah virus yang menjangkiti hati. Jangkitan ini boleh berlaku sebagai penyakit jangka pendek yang dikenali sebagai hepatitis B akut atau kekal dalam badan sebagai hepatitis B kronik.

Salah satu masalah utama hepatitis B ialah ramai individu yang dijangkiti tidak mengalami sebarang simptom. Mereka mungkin berasa sihat selama bertahun-tahun walaupun virus masih berada dalam badan dan kerosakan hati sedang berlaku secara perlahan.

Pertubuhan Kesihatan Sedunia menganggarkan kira-kira 240 juta orang hidup dengan hepatitis B kronik pada tahun 2024. Dalam tahun yang sama, hepatitis B dikaitkan dengan kira-kira 1.1 juta kematian, kebanyakannya akibat sirosis dan kanser hati. Walaupun penyakit ini serius, jangkitan boleh dicegah dengan vaksin dan hepatitis B kronik boleh dikawal dengan rawatan antivirus yang sesuai.

Apakah Hepatitis B?

Hepatitis bermaksud keradangan pada hati. Keradangan ini boleh disebabkan oleh virus, alkohol, ubat tertentu, bahan toksik, penyakit autoimun atau gangguan metabolik.

Hepatitis B pula disebabkan oleh virus hepatitis B, yang turut dikenali sebagai HBV. Virus ini memasuki sel hati dan menggunakan sel tersebut untuk menghasilkan salinan baharu.

Sistem imun kemudian bertindak balas terhadap sel hati yang dijangkiti. Tindak balas inilah yang boleh menyebabkan keradangan dan kerosakan pada hati.

Hati mempunyai pelbagai fungsi penting, termasuk:

• Memproses nutrien daripada makanan.
• Menghasilkan hempedu untuk membantu pencernaan lemak.
• Menghasilkan protein yang diperlukan untuk pembekuan darah.
• Menyimpan glukosa, vitamin dan mineral tertentu.
• Memproses ubat, alkohol dan bahan toksik.
• Membantu menyingkirkan bahan buangan daripada darah.

Apabila hati mengalami keradangan yang berpanjangan, tisu hati yang sihat boleh digantikan dengan tisu parut. Proses ini dikenali sebagai fibrosis. Fibrosis yang semakin teruk boleh berkembang menjadi sirosis.

Perbezaan Hepatitis B Akut Dan Kronik

Hepatitis B akut

Hepatitis B akut ialah jangkitan baharu yang berlaku selepas seseorang terdedah kepada virus hepatitis B.

Sebahagian besar orang dewasa yang mempunyai sistem imun yang sihat dapat menghapuskan virus selepas jangkitan akut. Namun, mereka masih boleh mengalami simptom yang teruk dan sebilangan kecil boleh mengalami kegagalan hati akut.

Rawatan hepatitis B akut biasanya tertumpu pada penjagaan sokongan, seperti memastikan pesakit mendapat air dan nutrisi mencukupi serta memantau tanda kegagalan hati.

Hepatitis B kronik

Hepatitis B kronik berlaku apabila sistem imun tidak berjaya menghapuskan virus dan jangkitan kekal dalam badan.

Risiko menjadi kronik sangat berkait dengan umur ketika seseorang dijangkiti. Menurut WHO, jangkitan yang diperoleh ketika dewasa menjadi kronik dalam kurang daripada 5% kes. Sebaliknya, jangkitan semasa bayi dan awal kanak-kanak boleh menjadi kronik dalam kira-kira 95% kes.

Inilah sebabnya perlindungan bayi melalui vaksinasi awal sangat penting.

Hepatitis B kronik boleh berada dalam fasa yang berbeza. Dalam sesetengah tempoh, virus mungkin membiak secara aktif dan menyebabkan keradangan hati. Pada masa lain, aktiviti virus boleh menjadi rendah.

Keadaan ini boleh berubah sepanjang hayat. Oleh itu, seseorang yang belum memerlukan ubat masih perlu menjalani pemantauan berkala.

Bagaimana Virus Hepatitis B Berjangkit?

Virus hepatitis B tersebar apabila darah, air mani atau cecair badan tertentu daripada individu yang dijangkiti memasuki badan individu lain.

Virus boleh memasuki badan melalui:

• Kulit yang luka atau tidak sempurna.
• Lapisan mukosa seperti mulut, mata atau alat kelamin.
• Suntikan atau tusukan jarum.
• Hubungan seksual.
• Pendedahan semasa kelahiran.

Darah mengandungi kepekatan virus yang tinggi. Jumlah darah yang sangat kecil dan tidak dapat dilihat dengan mata kasar juga boleh membawa virus.

1. Jangkitan daripada ibu kepada bayi

Penularan daripada ibu kepada bayi lazimnya berlaku ketika proses kelahiran apabila bayi terdedah kepada darah dan cecair badan ibu.

Bayi yang dijangkiti mempunyai risiko sangat tinggi untuk mendapat hepatitis B kronik. Oleh itu, semua wanita hamil perlu menjalani ujian hepatitis B sebagai sebahagian daripada penjagaan antenatal.

Bagi ibu yang mempunyai hepatitis B, doktor mungkin menjalankan ujian tambahan seperti:

• HBeAg.
• HBV DNA atau viral load.
• Ujian fungsi hati.
• Penilaian keadaan hati.

Wanita hamil dengan jumlah virus yang tinggi mungkin disarankan mengambil tenofovir untuk mengurangkan risiko penularan kepada bayi. WHO mengesyorkan profilaksis tenofovir bagi wanita hamil HBsAg positif dengan HBV DNA sekurang-kurangnya 200,000 IU/mL atau HBeAg positif, bergantung pada penilaian klinikal dan kemudahan ujian yang tersedia.

Bayi kepada ibu yang dijangkiti memerlukan perlindungan segera selepas lahir. Ini biasanya merangkumi vaksin hepatitis B dan imunoglobulin hepatitis B atau HBIG secepat mungkin, lazimnya dalam tempoh 12 jam pertama, diikuti dengan dos vaksin seterusnya mengikut jadual.

2. Hubungan seksual

Hepatitis B boleh berjangkit melalui hubungan seksual kerana virus boleh terdapat dalam darah, air mani dan cecair faraj.

Risiko meningkat jika:

• Pasangan belum divaksin.
• Tidak menggunakan kondom.
• Mempunyai ramai pasangan seksual.
• Terdapat luka atau jangkitan pada alat kelamin.
• Salah seorang pasangan mempunyai jangkitan kelamin lain.
• Hubungan seksual menyebabkan pendarahan atau kecederaan tisu.

Pasangan kepada individu yang didiagnosis dengan hepatitis B perlu menjalani ujian darah. Jika belum dijangkiti dan belum mempunyai imuniti, vaksin hepatitis B boleh diberikan.

3. Perkongsian jarum dan peralatan suntikan

Perkongsian jarum, picagari atau peralatan penyediaan suntikan merupakan cara penularan yang sangat berisiko.

Darah yang tercemar boleh kekal pada:

• Jarum.
• Picagari.
• Bekas penyediaan bahan suntikan.
• Penapis.
• Sudu atau alat pencampuran.
• Peralatan suntikan lain.

Peralatan itu tidak selamat untuk dikongsi walaupun kelihatan bersih.

4. Kecederaan akibat jarum atau objek tajam

Petugas kesihatan, pekerja makmal, anggota kecemasan dan individu yang menguruskan sisa perubatan mungkin terdedah melalui kecederaan tercucuk jarum.

Pendedahan juga boleh berlaku apabila darah tercemar terkena:

• Mata.
• Mulut.
• Luka terbuka.
• Kulit yang merekah.
• Kulit yang mengalami ekzema atau keradangan.

Status vaksinasi dan tahap antibodi individu yang terdedah akan menentukan sama ada vaksin tambahan atau HBIG diperlukan.

5. Tatu, tindikan dan prosedur kosmetik

Tatu, tindikan, akupunktur dan prosedur kosmetik invasif boleh menyebarkan hepatitis B jika peralatan tidak disterilkan dengan betul.

Risiko boleh berlaku apabila:

• Jarum digunakan semula.
• Bekas dakwat dikongsi.
• Peralatan tercemar dengan darah pelanggan sebelumnya.
• Premis tidak mengamalkan kawalan jangkitan.
• Prosedur dilakukan oleh individu tidak terlatih.

Pilih premis yang menggunakan jarum pakai buang, mempunyai prosedur pensterilan yang jelas dan mematuhi piawaian kebersihan.

6. Perkongsian barangan peribadi

Hepatitis B tidak berjangkit semata-mata kerana tinggal serumah. Namun, barangan yang boleh tercemar dengan darah tidak patut dikongsi.

Contohnya:

• Pencukur.
• Berus gigi.
• Pemotong kuku.
• Gunting kecil.
• Alat mencabut bulu.
• Peralatan rawatan luka.
• Alat pemeriksaan gula yang melibatkan tusukan jari.

Perkongsian peralatan pemantauan glukosa, jarum pen insulin atau alat tusukan jari juga boleh menyebabkan pendedahan darah.

7. Pemindahan darah atau prosedur perubatan tidak selamat

Di negara yang mempunyai sistem saringan darah dan kawalan jangkitan yang baik, risiko jangkitan melalui pemindahan darah adalah sangat rendah.

Walau bagaimanapun, risiko masih boleh berlaku dalam keadaan seperti:

• Darah tidak disaring.
• Peralatan suntikan digunakan semula.
• Instrumen pembedahan tidak disterilkan.
• Kawalan jangkitan tidak dipatuhi.
• Prosedur dilakukan di kemudahan tidak terkawal.

WHO mengesyorkan semua darah yang didermakan disaring untuk hepatitis B sebelum digunakan.

Adakah Hepatitis B Berjangkit Melalui Sentuhan Biasa?

Tidak. Hepatitis B bukan jangkitan yang merebak melalui interaksi sosial biasa.

Ia tidak berjangkit melalui:

• Berjabat tangan.
• Berpelukan.
• Duduk bersebelahan.
• Batuk atau bersin.
• Berkongsi tandas.
• Berkongsi pinggan, sudu atau cawan.
• Berkongsi makanan.
• Minum daripada sumber air yang sama.
• Menggunakan kolam renang yang sama.
• Gigitan nyamuk.
• Berada di dalam bilik yang sama.

Walaupun bahan virus boleh dikesan dalam air liur, hepatitis B tidak dianggap merebak melalui ciuman biasa atau perkongsian peralatan makan. Risiko lebih relevan apabila terdapat darah, luka terbuka atau kerosakan pada lapisan mukosa.

Pesakit hepatitis B tidak sepatutnya dipulaukan daripada keluarga, tempat kerja, sekolah atau aktiviti sosial.

Siapakah Yang Berisiko Mendapat Hepatitis B?

Sesiapa yang tidak mempunyai imuniti boleh dijangkiti. Namun, risiko lebih tinggi dalam kalangan:

• Bayi yang dilahirkan oleh ibu dengan hepatitis B.
• Pasangan seksual individu yang dijangkiti.
• Individu yang tinggal serumah dengan pesakit hepatitis B.
• Individu yang berkongsi jarum atau peralatan suntikan.
• Petugas kesihatan yang terdedah kepada darah.
• Pesakit hemodialisis.
• Individu dengan HIV atau hepatitis C.
• Individu dengan enzim hati yang tinggi tanpa sebab jelas.
• Individu yang menjalani tatu atau tindikan menggunakan peralatan tidak steril.
• Individu yang menerima prosedur perubatan tidak selamat.
• Individu yang berasal dari kawasan dengan kadar hepatitis B tinggi.
• Individu yang belum menerima vaksin lengkap.

Ahli keluarga dan pasangan pesakit patut menjalani ujian walaupun mereka tidak mempunyai simptom.

Apakah Simptom Hepatitis B?

Kebanyakan individu yang baru dijangkiti tidak menunjukkan simptom. Ketiadaan simptom tidak bermaksud virus tidak berada dalam badan atau tidak boleh berjangkit.

Apabila simptom hepatitis B akut berlaku, ia mungkin termasuk:

• Keletihan.
• Demam.
• Hilang selera makan.
• Loya.
• Muntah.
• Sakit perut, terutama di bahagian kanan atas.
• Sakit sendi.
• Air kencing berwarna gelap.
• Najis berwarna pucat.
• Kulit dan bahagian putih mata menjadi kuning.
• Rasa tidak sihat secara umum.

Simptom boleh muncul beberapa minggu atau bulan selepas pendedahan. Kanak-kanak kecil lebih cenderung tidak mempunyai simptom berbanding orang dewasa.

Simptom hepatitis B kronik

Hepatitis B kronik boleh tidak menunjukkan simptom selama bertahun-tahun. Jika kerosakan hati semakin berkembang, seseorang mungkin mengalami:

• Mudah letih.
• Hilang selera makan.
• Penurunan berat badan.
• Ketidakselesaan pada bahagian kanan atas perut.
• Jaundis.
• Kaki membengkak.
• Perut membesar akibat pengumpulan cecair.
• Mudah lebam atau berdarah.
• Gatal pada kulit.
• Kekeliruan atau mengantuk luar biasa.
• Muntah darah.
• Najis hitam.

Simptom ini boleh menandakan penyakit hati yang serius dan memerlukan penilaian segera.

Bagaimana Hepatitis B Didiagnosis?

Simptom sahaja tidak boleh mengesahkan hepatitis B. Penyakit hati lain boleh menghasilkan simptom yang sama.

Diagnosis memerlukan ujian darah.

Ujian tiga serologi hepatitis B

Pendekatan saringan yang komprehensif menggunakan tiga ujian utama:

Anti-HBc tidak terbentuk selepas vaksinasi sahaja. Oleh itu, ia membantu membezakan imuniti akibat vaksin dengan imuniti selepas jangkitan terdahulu.

IgM anti-HBc pula digunakan apabila doktor mengesyaki jangkitan akut atau jangkitan yang berlaku dalam tempoh beberapa bulan kebelakangan.

Contoh tafsiran keputusan

Tafsiran sebenar boleh menjadi lebih rumit, terutama jika hanya anti-HBc positif. Jangan membuat diagnosis sendiri berdasarkan satu keputusan makmal.

Ujian tambahan selepas hepatitis B dikesan

Doktor mungkin melakukan:

• HBV DNA untuk mengukur jumlah virus.
• HBeAg dan anti-HBe.
• ALT dan AST.
• Bilirubin.
• Albumin.
• Ujian pembekuan darah.
• Kiraan platelet.
• Fungsi buah pinggang.
• Ujian hepatitis C, hepatitis D dan HIV.

Penilaian keadaan hati

Tahap kerosakan hati boleh dinilai menggunakan:

• Ultrasound hati.
• Elastografi atau FibroScan.
• Skor fibrosis berdasarkan ujian darah.
• Imbasan lain jika diperlukan.
• Biopsi hati dalam kes terpilih.

Penilaian ini membantu menentukan sama ada pesakit memerlukan rawatan antivirus dan sama ada saringan kanser hati diperlukan.

Siapakah Yang Patut Menjalani Ujian?

Ujian patut dipertimbangkan jika seseorang:

1. Mempunyai pasangan atau ahli keluarga dengan hepatitis B.
2. Sedang hamil.
3. Pernah terdedah kepada darah atau jarum.
4. Berkongsi jarum atau peralatan suntikan.
5. Mempunyai enzim hati yang tinggi.
6. Menjalani dialisis.
7. Mempunyai HIV atau hepatitis C.
8. Tidak pasti status vaksinasi.
9. Pernah menjalani tatu atau prosedur tidak steril.
10. Mengalami jaundis atau simptom penyakit hati.

CDC mengesyorkan saringan sekurang-kurangnya sekali sepanjang hayat untuk semua orang dewasa menggunakan panel tiga ujian, selain ujian pada setiap kehamilan dan ujian berkala bagi individu yang terus mempunyai risiko. Cadangan tempatan boleh berbeza, tetapi pendekatan ini menunjukkan bahawa ujian tidak sepatutnya hanya bergantung pada pengakuan faktor risiko yang sensitif.

Adakah Hepatitis B Boleh Sembuh?

Jawapannya bergantung pada sama ada jangkitan itu akut atau kronik.

Hepatitis B akut

Kebanyakan orang dewasa yang sihat dapat menghapuskan virus tanpa rawatan antivirus khusus.

Sistem imun menghasilkan antibodi dan individu tersebut biasanya memperoleh imuniti selepas pulih.

Walau bagaimanapun, hepatitis B akut boleh menjadi teruk. Pesakit yang mengalami muntah berterusan, jaundis teruk, gangguan pembekuan darah, kekeliruan atau kegagalan hati mungkin perlu dirawat di hospital.

Hepatitis B kronik

Hepatitis B kronik boleh dirawat dan dikawal, tetapi ubat yang tersedia pada masa ini biasanya tidak menghapuskan semua bahan virus daripada sel hati.

Matlamat rawatan ialah:

• Menekan pembiakan virus.
• Mengurangkan keradangan hati.
• Melambatkan pembentukan fibrosis.
• Mencegah sirosis.
• Mengurangkan risiko kegagalan hati.
• Mengurangkan risiko kanser hati.
• Memanjangkan jangka hayat.

Kehilangan HBsAg atau “penyembuhan berfungsi” boleh berlaku pada sesetengah pesakit, tetapi ia masih tidak lazim. Oleh itu, frasa “virus sudah tidak aktif” tidak semestinya bermaksud virus telah hilang sepenuhnya.

Rawatan Hepatitis B

Bagaimana Hepatitis B Akut Dirawat?

Tiada rawatan antivirus khusus yang diperlukan secara rutin untuk kebanyakan kes hepatitis B akut yang ringan.

Rawatan sokongan mungkin merangkumi:

• Rehat secukupnya.
• Minum air yang mencukupi.
• Mengambil makanan dalam kuantiti kecil tetapi kerap.
• Rawatan loya atau muntah berdasarkan nasihat doktor.
• Pemantauan fungsi hati.
• Mengelakkan alkohol.
• Mengelakkan herba atau suplemen yang tidak diketahui keselamatannya.
• Berbincang dengan doktor sebelum mengambil ubat tahan sakit.

Kes hepatitis B akut yang teruk, kegagalan hati atau gangguan pembekuan darah memerlukan rawatan hospital dan penilaian pakar.

Bagaimana Hepatitis B Kronik Dirawat?

Tidak semua individu dengan hepatitis B kronik memerlukan ubat serta-merta. Namun, semua pesakit memerlukan penilaian awal dan pemantauan berkala.

Keputusan untuk memulakan rawatan boleh dipengaruhi oleh:

• Jumlah HBV DNA.
• Paras ALT.
• Tahap fibrosis atau sirosis.
• Umur.
• Sejarah keluarga kanser hati.
• Kehamilan.
• Penyakit buah pinggang.
• Jangkitan bersama HIV, hepatitis C atau hepatitis D.
• Penggunaan ubat yang menekan sistem imun.
• Tanda kerosakan hati.

Ubat antivirus

Ubat oral yang lazim digunakan termasuk:

• Tenofovir disoproxil fumarate.
• Tenofovir alafenamide dalam keadaan tertentu.
• Entecavir.

WHO menyenaraikan tenofovir dan entecavir sebagai rawatan oral utama untuk hepatitis B kronik. Rawatan boleh memperlahankan perkembangan sirosis, mengurangkan kejadian kanser hati dan meningkatkan kelangsungan hidup.

Ubat perlu diambil secara konsisten. Menghentikannya tanpa pengawasan boleh menyebabkan virus kembali aktif dan mencetuskan keradangan hati yang teruk.

Ramai pesakit memerlukan rawatan jangka panjang atau sepanjang hayat, terutama jika mereka mempunyai sirosis atau risiko tinggi untuk penyakit hati progresif.

Interferon

Pegylated interferon boleh digunakan dalam kes terpilih. Rawatan ini diberikan untuk tempoh tertentu dan mempunyai profil kesan sampingan yang berbeza daripada ubat oral.

Ia tidak sesuai untuk semua pesakit, terutama mereka yang mempunyai penyakit hati tertentu, masalah autoimun, keadaan psikiatri tertentu atau sedang hamil.

Pemilihan rawatan perlu dibuat oleh doktor berdasarkan ciri pesakit dan aktiviti penyakit.

Pemantauan Hepatitis B Kronik

Pesakit yang tidak memerlukan ubat masih perlu dipantau kerana keadaan virus boleh berubah.

Pemantauan mungkin merangkumi:

• ALT dan AST.
• HBV DNA.
• HBeAg dan anti-HBe.
• Kiraan platelet.
• Albumin dan bilirubin.
• Fungsi buah pinggang.
• Elastografi hati.
• Ultrasound hati.
• Penilaian pematuhan dan kesan sampingan ubat.

Sesetengah pesakit memerlukan saringan kanser hati secara berkala menggunakan ultrasound, dengan atau tanpa ujian alfa-fetoprotein. Kekerapan bergantung pada umur, jantina, tahap sirosis, sejarah keluarga dan faktor risiko lain.

Rawatan antivirus mengurangkan risiko kanser hati tetapi tidak menghapuskan risiko sepenuhnya, terutama bagi pesakit yang sudah mempunyai sirosis.

Komplikasi Hepatitis B

Fibrosis

Keradangan berpanjangan menyebabkan pembentukan tisu parut pada hati. Fibrosis awal mungkin tidak menyebabkan simptom.

Sirosis

Sirosis berlaku apabila parut hati menjadi meluas dan struktur hati berubah.

Komplikasinya termasuk:

• Cecair di dalam perut.
• Bengkak kaki.
• Pendarahan daripada saluran darah di esofagus atau perut.
• Kekeliruan akibat pengumpulan bahan toksik.
• Jangkitan.
• Kegagalan hati.

Kanser hati

Hepatitis B kronik meningkatkan risiko karsinoma hepatoselular, iaitu kanser hati primer.

Kanser hati boleh berlaku pada sesetengah pesakit hepatitis B walaupun mereka belum mengalami sirosis. Ini menjadikan pemantauan berkala penting.

Kegagalan hati

Kegagalan hati boleh berlaku secara akut atau selepas penyakit hati kronik menjadi sangat teruk.

Dalam kes tertentu, pemindahan hati mungkin diperlukan.

Hepatitis D

Virus hepatitis D hanya boleh menjangkiti individu yang turut mempunyai hepatitis B. Jangkitan bersama boleh menyebabkan penyakit hati yang lebih agresif.

Vaksin hepatitis B juga melindungi seseorang daripada hepatitis D kerana virus hepatitis D memerlukan hepatitis B untuk melengkapkan kitaran jangkitan.

Cara Mencegah Hepatitis B

1. Dapatkan vaksin hepatitis B

Vaksinasi ialah cara paling berkesan untuk mencegah hepatitis B.

Bayi perlu menerima dos hepatitis B secepat mungkin selepas lahir, diikuti dos seterusnya mengikut jadual imunisasi.

Orang dewasa yang tidak pasti status imuniti boleh berbincang dengan doktor mengenai:

• Semakan rekod vaksin.
• Ujian darah.
• Melengkapkan dos yang tertinggal.
• Memulakan siri vaksin baharu jika sesuai.

WHO menyatakan vaksin memberikan perlindungan sekurang-kurangnya 20 tahun dan berkemungkinan sepanjang hayat bagi kebanyakan individu yang melengkapkan siri vaksin. Dos penggalak tidak biasanya diperlukan bagi individu yang sihat selepas siri lengkap.

2. Lindungi bayi daripada jangkitan ibu

Semua wanita hamil patut menjalani ujian HBsAg.

Jika keputusan positif:

• Maklumkan pasukan yang mengendalikan kelahiran.
• Jalani ujian viral load.
• Dapatkan penilaian untuk rawatan antivirus.
• Pastikan vaksin bayi tersedia selepas kelahiran.
• Pastikan HBIG diberikan apabila disarankan.
• Lengkapkan semua dos vaksin bayi.
• Bawa bayi menjalani ujian darah susulan.

3. Elakkan perkongsian barangan peribadi

Jangan berkongsi pencukur, berus gigi, pemotong kuku, jarum atau peralatan yang boleh tercemar dengan darah.

4. Gunakan peralatan steril

Pastikan tatu, tindikan, prosedur kosmetik dan rawatan perubatan menggunakan peralatan pakai buang atau disterilkan dengan betul.

5. Amalkan hubungan seksual lebih selamat

Gunakan kondom sehingga pasangan disahkan mempunyai imuniti. Pasangan kepada pesakit hepatitis B perlu menjalani ujian dan vaksinasi jika belum kebal.

6. Uruskan darah dengan selamat

Tutup luka terbuka. Gunakan sarung tangan ketika membersihkan darah dan basuh tangan dengan sabun selepas menguruskan cecair badan atau permukaan tercemar.

Apakah Yang Perlu Dilakukan Selepas Terdedah?

Selepas kecederaan jarum, hubungan seksual berisiko atau pendedahan darah:

1. Basuh kulit dengan air dan sabun.
2. Bilas mata atau mulut dengan air jika terkena percikan.
3. Jangan menggosok atau memicit luka secara agresif.
4. Dapatkan rawatan dengan segera.
5. Bawa rekod vaksin jika ada.
6. Maklumkan status hepatitis B individu sumber jika diketahui.

Individu yang belum divaksin atau tidak pasti status vaksin mungkin memerlukan vaksin hepatitis B dan HBIG secepat mungkin. Untuk pendedahan tertentu, rawatan paling berkesan apabila dimulakan awal, sebaik-baiknya dalam tempoh 24 jam.

Jangan tunggu sehingga simptom muncul.

Bolehkah Ibu Dengan Hepatitis B Menyusukan Bayi?

Secara umum, ibu dengan hepatitis B boleh menyusukan bayi jika bayi menerima perlindungan yang disarankan selepas lahir.

Risiko penularan melalui penyusuan adalah sangat rendah apabila bayi menerima vaksin. Penyusuan tidak perlu ditangguhkan sehingga semua dos vaksin selesai.

Namun, ibu perlu mendapatkan nasihat doktor jika puting:

• Luka.
• Merekah.
• Berdarah.
• Mengalami jangkitan.

Keadaan ini boleh menyebabkan bayi terdedah kepada darah.

Kehidupan Harian Dengan Hepatitis B

Individu dengan hepatitis B boleh bekerja, belajar, berkahwin, bersenam dan mempunyai anak.

Beberapa langkah penting ialah:

• Hadir semua temu janji susulan.
• Ambil ubat seperti diarahkan.
• Jangan berhenti ubat sendiri.
• Elakkan atau hadkan alkohol berdasarkan nasihat doktor.
• Kekalkan berat badan sihat.
• Kawal diabetes dan kolesterol.
• Beritahu doktor sebelum mengambil herba atau suplemen.
• Pastikan ahli keluarga dan pasangan diuji.
• Tutup luka terbuka.
• Jangan menderma darah.
• Maklumkan status hepatitis B kepada doktor dan doktor gigi.

Istilah “pembawa hepatitis B” kadangkala digunakan untuk individu yang kelihatan sihat tetapi mempunyai HBsAg positif. Namun, istilah ini boleh memberi gambaran salah bahawa virus tidak berbahaya.

Istilah yang lebih tepat ialah individu yang hidup dengan hepatitis B kronik, kerana mereka masih memerlukan penilaian dan pemantauan.

Mitos Dan Fakta Hepatitis B

Bila Perlu Berjumpa Doktor?

Dapatkan pemeriksaan jika:

• Pasangan atau ahli keluarga mempunyai hepatitis B.
• Anda tidak pasti status vaksinasi.
• Anda pernah terdedah kepada darah atau jarum.
• Anda sedang hamil atau merancang kehamilan.
• Ujian fungsi hati tidak normal.
• Anda mengalami jaundis.
• Air kencing menjadi gelap.
• Hilang selera makan berpanjangan.
• Mengalami keletihan luar biasa.
• Pernah menjalani prosedur menggunakan peralatan yang diragui kebersihannya.

Tanda Kecemasan

Pergi ke jabatan kecemasan jika mengalami:

• Muntah darah.
• Najis hitam seperti tar.
• Kekeliruan.
• Sukar dikejutkan.
• Pengsan.
• Pendarahan yang sukar berhenti.
• Perut membengkak dengan cepat.
• Muntah berterusan.
• Jaundis yang semakin teruk.
• Sakit perut yang kuat.
• Kesukaran bernafas.

Kesimpulan

Virus hepatitis B berjangkit terutamanya melalui darah, hubungan seksual, perkongsian jarum dan penularan daripada ibu kepada bayi ketika kelahiran. Ia tidak tersebar melalui pelukan, batuk, makanan atau perkongsian peralatan makan.

Ramai pesakit tidak mempunyai simptom. Oleh itu, ujian darah merupakan satu-satunya cara untuk mengetahui status jangkitan dan imuniti dengan tepat.

Hepatitis B akut sering pulih tanpa ubat antivirus khusus, tetapi perlu dipantau kerana sebilangan kecil pesakit boleh mengalami kegagalan hati. Hepatitis B kronik pula biasanya tidak dapat dihapuskan sepenuhnya, namun rawatan antivirus boleh mengawal virus dan mengurangkan risiko sirosis, kegagalan hati dan kanser hati.

Vaksinasi, saringan wanita hamil, perlindungan bayi selepas kelahiran dan ujian ahli keluarga merupakan langkah utama untuk memutuskan rantaian jangkitan.

Soalan Lazim Tentang Hepatitis B