Kanser Kolon: Punca, Simptom, Diagnosis, Rawatan dan Pencegahan

Kanser kolon ialah kanser yang bermula pada kolon, iaitu bahagian utama usus besar. Ia sering berkembang secara perlahan dan pada peringkat awal mungkin tidak menyebabkan sebarang simptom yang jelas. Dalam sesetengah kes, kanser bermula daripada polip pada lapisan dalam kolon yang mengalami perubahan dari semasa ke semasa.

Di Malaysia, statistik rasmi biasanya menggabungkan kanser kolon dan rektum di bawah istilah kanser kolorektal. Malaysia National Cancer Registry Report 2017–2021 merekodkan 23,871 kes kanser kolorektal dalam tempoh tersebut, bersamaan 14.1% daripada semua kes kanser berdaftar. Ia merupakan kanser paling lazim dalam kalangan lelaki dan kedua paling lazim dalam kalangan wanita. Lebih membimbangkan, dalam kes yang mempunyai maklumat peringkat penyakit, kira-kira 74% didiagnosis pada peringkat III atau IV.

Keadaan ini menunjukkan mengapa tanda seperti darah dalam najis, perubahan tabiat membuang air besar, anemia atau kehilangan berat badan tanpa sebab tidak sepatutnya diabaikan.

Namun, simptom tersebut tidak semestinya bermaksud seseorang mempunyai kanser kolon. Buasir, jangkitan, penyakit radang usus dan pelbagai masalah lain juga boleh menyebabkan simptom yang sama. Pemeriksaan perubatan diperlukan untuk menentukan puncanya.

Penting: Jangan tunggu sehingga mengalami sakit yang teruk sebelum mendapatkan pemeriksaan. Kanser kolon peringkat awal boleh berlaku tanpa sebarang simptom.

Apa Itu Kanser Kolon?

Kolon merupakan sebahagian daripada sistem penghadaman dan membentuk sebahagian besar usus besar. Selepas nutrien diserap di usus kecil, kandungan usus akan bergerak ke kolon.

Antara fungsi kolon ialah:

• menyerap air dan elektrolit;
• membentuk najis;
• menyimpan kandungan najis sementara;
• menggerakkan najis ke arah rektum sebelum dikeluarkan.

Kanser kolon berlaku apabila sel pada kolon mengalami perubahan yang menyebabkan pertumbuhan sel menjadi tidak terkawal. Sel abnormal tersebut boleh membentuk tumor, menyerang tisu berdekatan dan dalam keadaan tertentu merebak ke bahagian badan yang lain.

Bagaimana kanser kolon boleh terbentuk?

Sebahagian kanser kolon bermula daripada pertumbuhan kecil pada lapisan kolon yang dipanggil polip.

Secara ringkas, perkembangannya boleh berlaku seperti berikut:

Sel normal → perubahan sel → polip tertentu → perubahan pra-kanser → kanser

Tidak semua polip akan berubah menjadi kanser. Malah, banyak polip tidak berbahaya. Namun, jenis polip tertentu mempunyai risiko lebih tinggi untuk berkembang menjadi kanser jika dibiarkan dalam tempoh yang panjang.

Inilah salah satu sebab kolonoskopi boleh memainkan peranan penting dalam pencegahan. Doktor bukan sahaja dapat melihat bahagian dalam kolon, malah sesetengah polip boleh dibuang sebelum sempat berkembang menjadi kanser.

Kanser Kolon, Kanser Rektum dan Kanser Kolorektal: Apa Bezanya?

Ketiga-tiga istilah ini sering digunakan seolah-olah membawa maksud yang sama.

Sebenarnya:

• Kanser kolon bermula pada kolon.
• Kanser rektum bermula pada rektum, iaitu bahagian akhir usus besar sebelum dubur.
• Kanser kolorektal ialah istilah umum yang merangkumi kanser kolon dan kanser rektum.

Perbezaan ini penting kerana pendekatan rawatan kanser kolon dan rektum tidak sentiasa sama. Contohnya, radioterapi mempunyai peranan yang lebih besar dalam rawatan sesetengah kanser rektum berbanding kebanyakan kanser kolon.

Apakah Punca Kanser Kolon?

Tidak ada satu punca tunggal yang boleh menerangkan semua kes kanser kolon.

Kanser berlaku apabila perubahan pada bahan genetik sel mengganggu kawalan normal pertumbuhan dan kematian sel. Sel tersebut kemudian terus membahagi sehingga membentuk tumor.

Sebahagian perubahan ini berlaku secara spontan sepanjang kehidupan, manakala sebahagian lagi boleh dipengaruhi oleh faktor usia, gaya hidup, penyakit tertentu atau kecenderungan genetik.

Oleh sebab itu, adalah lebih tepat untuk bercakap tentang faktor risiko kanser kolon berbanding mengatakan bahawa satu makanan atau satu tabiat tertentu secara langsung menjadi punca semua kes.

Faktor Risiko Kanser Kolon

Seseorang boleh mendapat kanser kolon walaupun tidak mempunyai faktor risiko yang jelas. Sebaliknya, mempunyai satu atau lebih faktor risiko juga tidak bermakna seseorang pasti akan mendapat kanser.

1. Usia semakin meningkat

Risiko kanser kolorektal meningkat dengan usia dan kebanyakan kes berlaku pada golongan yang lebih berusia.

Namun begitu, kanser ini juga boleh berlaku pada orang dewasa yang lebih muda. WHO turut menyatakan terdapat peningkatan beban kanser kolorektal dalam kalangan orang dewasa berusia 30 hingga 50 tahun di sesetengah negara.

Oleh itu, umur muda bukan alasan untuk mengabaikan darah dalam najis atau perubahan usus yang berpanjangan.

2. Sejarah keluarga

Risiko boleh meningkat jika ahli keluarga terdekat seperti:

• ibu atau bapa;
• adik-beradik;
• anak

pernah menghidap kanser kolorektal.

Risiko mungkin menjadi lebih penting jika kanser berlaku pada usia muda atau terdapat beberapa ahli keluarga yang terlibat.

3. Sindrom kanser yang diwarisi

Sebilangan kecil kes berkaitan dengan keadaan genetik yang diwarisi.

Antaranya:

• Lynch syndrome
• Familial adenomatous polyposis (FAP)

Individu yang mempunyai sejarah keluarga yang mencurigakan mungkin memerlukan penilaian genetik dan jadual saringan yang berbeza daripada populasi umum.

4. Sejarah polip tertentu

Pernah mempunyai sesetengah jenis polip pada kolon boleh meningkatkan risiko seseorang mengalami kanser kolon pada masa hadapan.

Selepas polip dibuang, doktor mungkin mencadangkan kolonoskopi susulan berdasarkan:

• jenis polip;
• saiz;
• bilangan;
• ciri histologi;
• keputusan kolonoskopi sebelumnya.

5. Penyakit radang usus

Penyakit radang usus yang kronik, terutama:

• ulcerative colitis;
• Crohn disease yang melibatkan kolon,

boleh meningkatkan risiko kanser kolorektal.

Risiko bergantung pada beberapa faktor termasuk tempoh dan tahap penyakit.

6. Pemakanan

Corak pemakanan yang tinggi daging diproses serta rendah buah dan sayur dikaitkan dengan peningkatan risiko kanser kolorektal. Pengambilan daging merah yang tinggi juga merupakan antara faktor yang sering dibincangkan dalam konteks risiko.

Daging diproses termasuk makanan seperti:

• sosej;
• bacon;
• sesetengah jenis ham;
• daging yang diawet atau diproses.

Ini tidak bermaksud memakan satu hidangan tertentu akan menyebabkan kanser. Risiko perlu dilihat dalam konteks corak pemakanan jangka panjang.

7. Kurang aktiviti fizikal

Gaya hidup yang kurang aktif dikaitkan dengan peningkatan risiko kanser kolorektal.

8. Berat badan berlebihan dan obesiti

Berat badan berlebihan, khususnya obesiti, juga merupakan antara faktor risiko yang boleh diubah.

9. Merokok

Merokok bukan sahaja berkaitan dengan kanser paru-paru. Penggunaan tembakau turut meningkatkan risiko pelbagai kanser termasuk kanser kolorektal.

10. Alkohol

Pengambilan alkohol juga dikaitkan dengan peningkatan risiko kanser kolorektal.

Apakah Simptom Kanser Kolon?

Kanser kolon awal mungkin tidak memberikan simptom.

Apabila simptom muncul, jenis dan tahapnya boleh berbeza bergantung pada lokasi tumor, saiz dan sejauh mana penyakit telah berkembang.

1. Perubahan tabiat membuang air besar

Antara perubahan yang perlu diberikan perhatian ialah:

• cirit-birit yang berterusan;
• sembelit yang baru berlaku atau berpanjangan;
• perubahan kekerapan membuang air besar;
• rasa seperti najis masih belum habis dikeluarkan;
• perubahan tabiat usus yang berbeza daripada kebiasaan seseorang.

Perubahan sementara selama satu atau dua hari boleh berlaku disebabkan pemakanan, jangkitan atau tekanan. Yang lebih membimbangkan ialah perubahan yang berterusan atau semakin teruk.

2. Darah dalam najis

Darah mungkin kelihatan:

• merah terang;
• merah gelap;
• bercampur dengan najis;
• atau menyebabkan najis kelihatan sangat gelap.

Walau bagaimanapun, darah dalam najis bukan bukti automatik kanser kolon.

Punca lain termasuk:

• buasir;
• fisur dubur;
• diverticular disease;
• keradangan usus;
• pendarahan dari bahagian lain sistem penghadaman.

Walaupun demikian, pendarahan berulang tetap perlu diperiksa.

3. Sakit atau ketidakselesaan perut

Sesetengah pesakit mengalami:

• kekejangan;
• sakit perut;
• rasa penuh;
• kembung yang berpanjangan.

Tumor yang semakin besar juga boleh menyebabkan penyempitan atau halangan pada kolon.

4. Penurunan berat badan tanpa sebab

Berat badan yang turun walaupun seseorang tidak sedang berdiet atau meningkatkan aktiviti fizikal memerlukan perhatian, terutama jika berlaku bersama simptom lain.

5. Keletihan dan kelemahan

Pendarahan perlahan daripada tumor boleh menyebabkan kehilangan darah secara kronik.

Akibatnya, seseorang boleh mengalami anemia dan berasa:

• cepat letih;
• lemah;
• pening;
• pucat;
• sesak nafas ketika melakukan aktiviti.

6. Anemia kekurangan zat besi

Ada kalanya pesakit tidak menyedari sebarang darah dalam najis.

Sebaliknya, masalah pertama yang dikesan ialah anemia kekurangan zat besi melalui ujian darah.

Jika seseorang mengalami anemia tanpa punca yang jelas, doktor mungkin perlu menyiasat kemungkinan pendarahan dari saluran penghadaman.

7. Perubahan bentuk najis

Tumor yang menyempitkan saluran kolon boleh menyebabkan perubahan bentuk najis dalam sesetengah keadaan.

Namun, idea bahawa najis halus seperti pensel semestinya bermaksud kanser kolon adalah tidak tepat. Bentuk najis sahaja tidak boleh digunakan untuk mendiagnosis kanser.

Adakah Kanser Kolon Peringkat Awal Mempunyai Simptom?

Tidak semestinya.

Kanser kolorektal boleh mempunyai simptom yang ringan atau langsung tidak menyebabkan simptom pada peringkat awal.

Inilah perbezaan penting antara saringan dan diagnosis.

Saringan dilakukan pada seseorang yang tidak mempunyai simptom untuk mencari perubahan awal atau tanda penyakit.

Sebaliknya, seseorang yang sudah mempunyai darah dalam najis, anemia, kehilangan berat badan atau perubahan tabiat usus memerlukan penilaian diagnostik, bukannya sekadar ujian saringan rutin.

Bila Perlu Berjumpa Doktor?

Dapatkan pemeriksaan jika anda mengalami simptom seperti:

• darah dalam najis;
• perubahan tabiat membuang air besar yang berterusan;
• sakit atau ketidakselesaan perut berulang;
• penurunan berat badan tanpa sebab;
• anemia kekurangan zat besi;
• keletihan luar biasa;
• hilang selera makan;
• simptom yang semakin teruk.

Bila perlu mendapatkan rawatan segera?

Dapatkan rawatan dengan segera jika terdapat:

• pendarahan yang banyak;
• najis hitam pekat bersama rasa lemah atau pening;
• pengsan;
• sakit perut yang teruk;
• muntah berulang;
• perut semakin kembung;
• tidak dapat membuang najis atau angin.

Keadaan terakhir boleh menunjukkan halangan usus dan memerlukan penilaian segera.

Bagaimana Kanser Kolon Didiagnosis?

Diagnosis biasanya melibatkan beberapa langkah.

1. Sejarah perubatan

Doktor mungkin bertanya mengenai:

• jenis dan tempoh simptom;
• darah dalam najis;
• perubahan berat badan;
• tabiat membuang air besar;
• sejarah polip;
• penyakit radang usus;
• sejarah kanser dalam keluarga.

2. Pemeriksaan fizikal

Pemeriksaan dilakukan berdasarkan simptom dan keadaan pesakit.

Dalam situasi tertentu, pemeriksaan rektum juga mungkin dilakukan.

3. Ujian darah

Full blood count boleh membantu mengesan anemia.

Ujian lain seperti fungsi hati mungkin diperlukan bergantung pada keadaan.

Satu lagi ujian yang kadangkala digunakan dalam pengurusan pesakit kanser ialah carcinoembryonic antigen (CEA).

Namun, CEA bukan ujian saringan yang boleh digunakan untuk menentukan seseorang bebas daripada kanser kolon. Garis panduan KKM menyatakan ia tidak seharusnya digunakan sebagai alat saringan kanser kolorektal.

4. Kolonoskopi

Kolonoskopi ialah salah satu pemeriksaan terpenting untuk menilai kolon.

Semasa prosedur:

1. tiub fleksibel berkamera dimasukkan melalui dubur;
2. doktor melihat permukaan dalaman kolon;
3. polip atau kawasan abnormal boleh dikenal pasti;
4. sampel tisu boleh diambil;
5. sesetengah polip boleh terus dibuang.

Kolonoskopi mempunyai kelebihan kerana ia bukan sekadar melihat kolon tetapi juga membolehkan biopsi dan pembuangan polip tertentu dilakukan.

5. Biopsi

Jika terdapat kawasan mencurigakan, sampel tisu dihantar ke makmal.

Pemeriksaan histopatologi menentukan sama ada sel tersebut merupakan kanser dan memberikan maklumat penting tentang jenis tumor.

6. CT scan dan pemeriksaan lain

Selepas kanser disahkan, CT scan boleh digunakan untuk menentukan sejauh mana penyakit telah merebak.

KKM mengesyorkan CT digunakan dalam penentuan peringkat dan pemantauan kanser kolorektal.

Pemeriksaan tambahan mungkin termasuk MRI, terutama dalam penilaian kanser rektum, atau pengimejan lain bergantung pada keadaan.

Apakah Maksud Peringkat Kanser Kolon?

Selepas diagnosis, doktor menentukan peringkat atau stage kanser.

Ia membantu menentukan sejauh mana penyakit telah merebak dan jenis rawatan yang sesuai.

Peringkat 0

Sel abnormal masih terhad pada lapisan paling dalam kolon.

Peringkat I

Kanser telah tumbuh lebih dalam ke dinding kolon tetapi belum merebak ke nodus limfa.

Peringkat II

Kanser telah berkembang melalui lapisan dinding kolon dan dalam sesetengah kes melibatkan tisu atau struktur berdekatan, tetapi tiada penglibatan nodus limfa serantau.

Peringkat III

Kanser telah merebak ke nodus limfa berhampiran.

Peringkat IV

Kanser telah merebak ke bahagian badan yang jauh.

Antara lokasi metastasis kanser kolon yang boleh berlaku ialah:

• hati;
• paru-paru;
• peritoneum;
• organ lain.

Penentuan peringkat biasanya lebih terperinci daripada penerangan ringkas ini dan menggunakan sistem TNM yang menilai tumor, nodus limfa dan metastasis.

Bagaimana Kanser Kolon Dirawat?

Rawatan kanser kolon tidak sama untuk setiap pesakit.

Doktor akan mempertimbangkan:

• peringkat kanser;
• lokasi tumor;
• keputusan histopatologi;
• ciri molekul tumor;
• sama ada kanser telah merebak;
• tahap kesihatan keseluruhan;
• penyakit lain yang dihidapi;
• matlamat dan kesesuaian rawatan.

1. Pembedahan

Pembedahan merupakan rawatan utama bagi banyak kanser kolon yang masih boleh dibuang.

Bagi kanser yang sangat awal pada polip, pembuangan melalui kolonoskopi mungkin mencukupi dalam kes terpilih.

Untuk tumor yang lebih besar, bahagian kolon yang mengandungi kanser biasanya dibuang bersama tisu dan nodus limfa berkaitan.

Bahagian usus yang sihat kemudian boleh disambungkan semula dalam banyak keadaan.

KKM menyatakan pembedahan merupakan tunjang utama rawatan kanser kolorektal yang boleh direseksi.

Adakah semua pesakit memerlukan beg stoma?

Tidak.

Stoma ialah bukaan yang dibuat melalui dinding abdomen supaya najis boleh keluar ke dalam beg khas.

Keperluan stoma bergantung pada:

• lokasi tumor;
• jenis pembedahan;
• keadaan usus;
• komplikasi seperti halangan atau kebocoran;
• sama ada sambungan semula usus boleh dilakukan dengan selamat.

Sesetengah stoma adalah sementara, manakala sebahagian kecil mungkin kekal.

2. Kemoterapi

Kemoterapi menggunakan ubat untuk membunuh atau menghalang pembiakan sel kanser.

Ia mungkin diberikan:

• selepas pembedahan untuk mengurangkan risiko kanser berulang;
• bagi sesetengah kanser tahap II berisiko tinggi;
• lazimnya untuk kanser tahap III;
• untuk mengawal kanser tahap IV;
• bersama rawatan lain.

Tidak semua pesakit yang menjalani pembedahan memerlukan kemoterapi.

3. Terapi sasaran

Terapi sasaran bertindak terhadap ciri atau protein tertentu yang membantu sel kanser berkembang.

Dalam kanser kolon yang lebih lanjut, ujian biomarker boleh membantu menentukan sama ada terapi tertentu berpotensi sesuai.

Antara biomarker yang boleh mempunyai implikasi rawatan termasuk perubahan pada laluan RAS, BRAF dan beberapa ciri molekul lain.

4. Imunoterapi

Imunoterapi membantu sistem imun mengenali dan menyerang kanser dengan lebih berkesan.

Ia bukan rawatan untuk semua pesakit kanser kolon.

Sebaliknya, manfaatnya paling jelas pada kumpulan tumor tertentu, termasuk kanser yang mempunyai ciri seperti MSI-high (MSI-H) atau deficient mismatch repair (dMMR).

5. Radioterapi

Radioterapi boleh digunakan dalam keadaan tertentu, tetapi ia bukan rawatan rutin utama bagi kebanyakan kanser kolon.

Peranannya jauh lebih besar dalam sesetengah kanser rektum, yang mempunyai strategi rawatan berbeza.

Pada penyakit lanjut, radioterapi juga kadangkala digunakan untuk mengurangkan simptom di lokasi tertentu.

Bolehkah Kanser Kolon Sembuh?

Ya, sesetengah kanser kolon boleh dirawat dengan tujuan penyembuhan, terutama apabila penyakit masih terhad dan boleh dibuang sepenuhnya.

Secara umum, peluang rawatan dengan tujuan penyembuhan lebih baik apabila kanser dikesan pada peringkat awal.

Namun, kanser tahap IV tidak semestinya bermaksud tiada rawatan boleh dilakukan.

Rawatan boleh bertujuan:

• mengecilkan tumor;
• mengawal perkembangan penyakit;
• melegakan simptom;
• memanjangkan hayat;
• meningkatkan kualiti hidup.

Dalam kes terpilih yang mempunyai metastasis terhad, contohnya pada hati atau paru-paru, pembedahan atau rawatan setempat tertentu juga boleh dipertimbangkan.

Saringan Kanser Kolon di Malaysia

Saringan penting kerana kanser kolon dan sesetengah polip boleh dikesan sebelum simptom muncul.

Program KKM menggunakan immunochemical faecal occult blood test (iFOBT) untuk mengesan darah yang tidak kelihatan dengan mata kasar dalam najis.

Bagi populasi berisiko purata, dokumen KKM menetapkan sasaran saringan kepada individu tanpa simptom berumur 50 hingga 75 tahun, dengan kolonoskopi susulan jika keputusan iFOBT positif. Individu berisiko sederhana atau tinggi memerlukan penilaian khusus dan tidak semestinya mengikuti laluan saringan biasa.

Terdapat sedikit perbezaan antara dokumen KKM mengenai sela ujian: CPG 2017 menyatakan iFOBT tahunan manakala National Strategic Plan 2021–2025 menyatakan sela dua tahun. Oleh sebab cadangan boleh berubah, individu yang layak sebaiknya mendapatkan jadual saringan semasa daripada Klinik Kesihatan atau doktor yang merawat.

Jika iFOBT positif, adakah ia bermaksud kanser?

Tidak.

Keputusan positif bermaksud terdapat darah yang dikesan dalam sampel najis.

Pendarahan tersebut boleh berpunca daripada pelbagai keadaan.

Namun, keputusan positif memerlukan pemeriksaan lanjut dan lazimnya membawa kepada kolonoskopi untuk mencari puncanya.

Individu berisiko lebih tinggi

Berbincang dengan doktor lebih awal jika anda mempunyai:

• sejarah keluarga kanser kolorektal;
• ahli keluarga yang mendapat kanser pada usia muda;
• sejarah polip tertentu;
• penyakit radang usus;
• sindrom genetik seperti Lynch syndrome atau FAP;
• sejarah kanser kolorektal sebelum ini.

Mereka mungkin memerlukan kolonoskopi pada usia lebih awal atau pada sela yang lebih kerap.

Cara Mengurangkan Risiko Kanser Kolon

Tidak semua kanser kolon boleh dicegah, tetapi beberapa faktor risiko boleh diubah.

1. Makan lebih banyak makanan berserat

Utamakan:

• sayur-sayuran;
• buah;
• kekacang;
• oat;
• bijirin penuh;
• sumber serat lain.

Serat juga membantu kesihatan sistem penghadaman secara keseluruhan.

2. Hadkan daging diproses

Kurangkan pengambilan makanan seperti:

• sosej;
• bacon;
• daging awet;
• sesetengah produk daging yang diproses.

Corak pemakanan keseluruhan lebih penting daripada satu makanan secara bersendirian.

3. Kekalkan berat badan yang sesuai

Jika berat badan berlebihan, penurunan secara beransur-ansur melalui pemakanan dan aktiviti fizikal yang sesuai boleh memberikan pelbagai manfaat kesihatan.

4. Kekal aktif

Kurangkan masa duduk terlalu lama dan cuba lakukan aktiviti fizikal secara konsisten.

Berjalan pantas, berenang, berbasikal atau aktiviti lain boleh dipilih berdasarkan tahap kecergasan individu.

5. Jangan merokok

Berhenti merokok mengurangkan risiko pelbagai jenis kanser serta penyakit jantung dan paru-paru.

6. Hadkan atau elakkan alkohol

Lebih banyak alkohol yang diminum, lebih besar pendedahan kepada risiko kesihatan tertentu.

7. Sertai saringan apabila layak

Gaya hidup sihat tidak menggantikan saringan.

Seseorang yang bersenam setiap hari dan menjaga pemakanan masih boleh mendapat kanser kolon.

8. Ketahui sejarah keluarga

Tanya ahli keluarga sama ada terdapat sejarah:

• kanser kolon atau rektum;
• polip usus;
• kanser yang berlaku pada usia muda;
• sindrom kanser keturunan.

Maklumat ini boleh mengubah cadangan saringan anda.

Mitos Tentang Kanser Kolon

Mitos 1: “Kalau tiada simptom, saya pasti tiada kanser.”

Fakta: Kanser kolon peringkat awal boleh berlaku tanpa simptom.

Mitos 2: “Darah dalam najis mesti kanser.”

Fakta: Banyak keadaan bukan kanser boleh menyebabkan pendarahan. Namun, pendarahan berulang tidak patut dianggap sebagai buasir tanpa penilaian yang sesuai.

Mitos 3: “Kanser kolon hanya berlaku pada orang tua.”

Fakta: Risiko meningkat dengan usia, tetapi orang dewasa muda juga boleh mendapat penyakit ini.

Mitos 4: “Tiada sejarah keluarga bermaksud saya selamat.”

Fakta: Sejarah keluarga ialah salah satu faktor risiko, bukan syarat untuk mendapat kanser kolon.

Mitos 5: “Najis halus bermaksud saya mempunyai kanser.”

Fakta: Bentuk najis boleh berubah kerana banyak sebab dan tidak boleh digunakan secara bersendirian untuk mendiagnosis kanser.

Kehidupan Selepas Rawatan Kanser Kolon

Selepas rawatan selesai, pesakit biasanya masih memerlukan pemantauan.

Ia mungkin melibatkan:

• temu janji susulan;
• pemeriksaan fizikal;
• kolonoskopi;
• ujian darah tertentu;
• CT scan pada pesakit tertentu;
• pemantauan tanda penyakit berulang.

Pemakanan dan fungsi usus mungkin berubah selepas pembedahan. Sesetengah individu mengalami kekerapan membuang air besar yang lebih tinggi atau perubahan tekstur najis, terutama pada peringkat awal pemulihan.

Pesakit dengan stoma pula boleh mendapatkan bantuan daripada jururawat penjagaan stoma untuk mempelajari cara menjaga kulit, menukar beg dan menyesuaikan aktiviti harian.

Sokongan emosi juga penting. Kebimbangan mengenai penyakit berulang adalah perkara yang boleh berlaku selepas rawatan kanser dan boleh dibincangkan dengan pasukan penjagaan kesihatan.

Kesimpulan

Kanser kolon boleh berkembang secara senyap sebelum menyebabkan simptom yang jelas. Darah dalam najis, perubahan tabiat membuang air besar, anemia, sakit perut berpanjangan atau penurunan berat badan tanpa sebab perlu dinilai dan tidak sepatutnya dianggap perkara biasa.

Pada masa yang sama, jangan terus menganggap setiap masalah usus sebagai kanser. Kebanyakan simptom penghadaman mempunyai banyak kemungkinan punca dan diagnosis memerlukan pemeriksaan yang sesuai.

Apa yang menjadikan kanser kolon berbeza daripada banyak kanser lain ialah peluang untuk mengesan sesetengah perubahan sebelum ia menjadi kanser, melalui saringan dan pembuangan polip tertentu.

Data Malaysia menunjukkan sebahagian besar kanser kolorektal dengan peringkat yang diketahui masih dikesan pada peringkat lanjut. Oleh itu, mengetahui sejarah keluarga, mendapatkan pemeriksaan apabila mempunyai simptom dan menyertai saringan apabila layak merupakan langkah yang jauh lebih berguna daripada menunggu simptom menjadi serius.

Soalan Lazim Tentang Kanser Kolon